ଶ୍ରେଣୀ ୧୦ ଭୂଗୋଳ: ଚତୁର୍ଥ ଅଧ୍ୟାୟ - ଜୈବ ସମ୍ବଳ: ଅରଣ୍ୟ ସମ୍ବଳ (ଉତ୍କଳ ମାଷ୍ଟର ଷ୍ଟ୍ରୋକ୍)
ନମସ୍କାର ପିଲେ, ମାଟ୍ରିକ ବୋର୍ଡ ପରୀକ୍ଷାରେ ଭୂଗୋଳ ବିଷୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ମାର୍କ ହାସଲ କରିବା ପାଇଁ "ଅରଣ୍ୟ ସମ୍ବଳ" ଅଧ୍ୟାୟର ସମସ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂଜ୍ଞା, ଅରଣ୍ୟର ପ୍ରକାରଭେଦ, ସଂରକ୍ଷଣ ନିୟମ ଓ ବୋର୍ଡ ପ୍ରଶ୍ନୋତ୍ତର ଏଠାରେ ସରଳ ଓ ଶୁଦ୍ଧ ଓଡ଼ିଆରେ ପ୍ରଦାନ କରାଗଲା।
୧. ପରୀକ୍ଷା ସର୍ଟକଟ୍ (୫-ସେକେଣ୍ଡ୍ ଟ୍ରିକ୍):
ବୃଷ୍ଟିପାତ ଓ ଅରଣ୍ୟ ଚିହ୍ନିବା ଟ୍ରିକ୍:
ପ୍ରଶାସନିକ ବର୍ଗୀକରଣ କ୍ରମ (ଶତକଡ଼ା ହାର):
୨. ମନେରଖିବା କାହାଣୀ:
ଦେଶଜ ଓ ବିଦେଶଜ ଉଦ୍ଭିଦର କାହାଣୀ:
ଆମ ଗାଁ ବରଗଛ ପିଢ଼ି ପିଢ଼ି ଧରି ଏହି ମାଟିରେ ଜନ୍ମ ନେଇ ବଢ଼ିଛି, ସେ ହେଉଛି ଆମ ଭାରତର "ଦେଶଜ" (ସ୍ଥାନୀୟ) ଉଦ୍ଭିଦ। ଦିନେ ଦୂର ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ ମହାଦେଶରୁ ଇଉକାଲିପ୍ଟାସ୍ ଗଛର ମଞ୍ଜି ଆସି ଆମ ବଣରେ ଲାଗିଲା, ସେ ହେଲା "ବିଦେଶଜ" ଉଦ୍ଭିଦ। ଅର୍ଥାତ୍ ଯାହା ଆମ ନିଜ ଦେଶର ତାହା ଦେଶଜ, ଯାହା ବିଦେଶରୁ ଆସିଛି ତାହା ବିଦେଶଜ।
୩. ସବୁଠୁ ବଡ଼ ଭୁଲ୍ (୯୦% ପିଲା କରୁଥିବା ତ୍ରୁଟି):
ସଂରକ୍ଷିତ ଅରଣ୍ୟ ଓ ସୁରକ୍ଷିତ ଅରଣ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ:
୪. ବାସ୍ତବ ଜୀବନ ସହିତ ସମ୍ପର୍କ (୩୦-ସେକେଣ୍ଡ୍ ଉଦାହରଣ):
ଆମ ଓଡ଼ିଶାର ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ାର ଭିତରକନିକା ହେନ୍ତାଳବନ ହେଉଛି ପ୍ରକୃତିର ସୁରକ୍ଷା କବଚ। ଯେତେବେଳେ ସମୁଦ୍ରରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ବାତ୍ୟା ଓ ସୁନାମି ଆସେ, ଏହି ହେନ୍ତାଳବନର ଚେର ଓ ଘଞ୍ଚ ଗଛଗୁଡ଼ିକ ଉଚ୍ଚ ଢେଉର ଶକ୍ତିକୁ କମାଇ ଦେଇ ଗାଁଗଣ୍ଡାକୁ ଧ୍ୱଂସମୁଖରୁ ବଞ୍ଚାଇ ଦିଅନ୍ତି। ଏହାକୁ ଆମେ ପ୍ରାକୃତିକ "ଆଶ୍ରୟ ବଳୟ" କହୁ।
୫. ଶେଷ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ରିଭିଜନ୍ ସାରଣୀ:
ଅରଣ୍ୟର ପ୍ରକାରଭେଦ ଓ ପ୍ରମୁଖ ଉଦ୍ଭିଦ:
କ୍ରାନ୍ତୀୟ ଆର୍ଦ୍ର ଚିରହରିତ୍ ଅରଣ୍ୟ:
କ୍ରାନ୍ତୀୟ ଆର୍ଦ୍ର ପର୍ଣ୍ଣମୋଚୀ ଅରଣ୍ୟ:
କ୍ରାନ୍ତୀୟ ଶୁଷ୍କ ପର୍ଣ୍ଣମୋଚୀ ଅରଣ୍ୟ:
କ୍ରାନ୍ତୀୟ କଣ୍ଟାବୁଦା ଓ ଗୁଳ୍ମ ଅରଣ୍ୟ:
ଜୁଆରିଆ ବା ହେନ୍ତାଳବନ:
୬. ନିଶ୍ଚିତ ବୋର୍ଡ ପରୀକ୍ଷା ପ୍ରଶ୍ନ ଓ ଆଦର୍ଶ ଉତ୍ତର (୧୦ ବର୍ଷର ଟ୍ରେଣ୍ଡ୍):
ଆଦର୍ଶ ଉତ୍ତର:
ଉପକ୍ରମ:
ଅରଣ୍ୟ ହେଉଛି ପ୍ରକୃତିର ଏକ ଅମୂଲ୍ୟ ଜୈବ ସମ୍ବଳ। ଏହା ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଓ ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ ମାନବ ସମାଜ ଓ ସମଗ୍ର ଜୀବଜଗତର ଅସ୍ତିତ୍ୱ ରକ୍ଷା କରିଥାଏ।
ଅରଣ୍ୟର ଉପକାରିତା:
୧. ଜଳବାୟୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ: ଅରଣ୍ୟ ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳ ଗ୍ୟାସ ଗ୍ରହଣ କରି ଅମ୍ଳଜାନ ଛାଡ଼ିଥାଏ। ଏହା ବାୟୁମଣ୍ଡଳର ତାପମାତ୍ରା ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ସହ ପ୍ରଚୁର ବୃଷ୍ଟିପାତ କରାଇବାରେ ସହାୟକ ହୁଏ।
୨. ମୃତ୍ତିକା ସଂରକ୍ଷଣ ଓ ବନ୍ୟା ନିୟନ୍ତ୍ରଣ: ବୃକ୍ଷରାଜିର ଚେର ମାଟିକୁ ଜାବୋଡ଼ି ଧରି ରଖେ, ଫଳରେ ମୃତ୍ତିକା କ୍ଷୟ ହୁଏ ନାହିଁ। ବର୍ଷା ଜଳର ପ୍ରଖର ପ୍ରବାହକୁ ପ୍ରତିହତ କରି ଏହା ବନ୍ୟା ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରେ।
୩. ଅର୍ଥନୈତିକ ଅବଦାନ: ଜଙ୍ଗଲରୁ କାଠ, ଜାଳେଣି, ଔଷଧୀୟ ଗଛଲତା, ମହୁ, ଝୁଣା, ଲାଖ, କେନ୍ଦୁପତ୍ର ଇତ୍ୟାଦି ମିଳେ। ଏହା କାଗଜ, ଦିଆସିଲି, ରବର ଓ ରେୟନ ଶିଳ୍ପକୁ କଞ୍ଚାମାଲ ଯୋଗାଏ।
୪. ଜୈବ ବିବିଧତା ସଂରକ୍ଷଣ: ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କୁ ପ୍ରାକୃତିକ ବାସସ୍ଥାନ ଓ ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଇ ଜୈବ ବିବିଧତା ବଜାୟ ରଖେ।
ଉପସଂହାର:
ଏହିପରି ଭାବରେ ଅରଣ୍ୟ ପରିବେଶର ଭାରସାମ୍ୟ ରକ୍ଷା କରିବା ସହ ଦେଶର ଅର୍ଥନୈତିକ ପ୍ରଗତିରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥାଏ। ତେଣୁ ଜଙ୍ଗଲ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ।
ଆଦର୍ଶ ଉତ୍ତର:
ଚିରହରିତ୍ ଅରଣ୍ୟ:
ପର୍ଣ୍ଣମୋଚୀ ଅରଣ୍ୟ:
🤖 Have a Doubt in this Chapter?
Ask Gundulu AI Voice Tutor to explain any question in bilingual Odia & English with 24/7 step-by-step guidance!
🚀 Try Gundulu AI on Utkal Skill Centre App