ଶ୍ରେଣୀ ୧୦ ଇତିହାସ: ତୃତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟ - ଦ୍ୱିତୀୟ ପାଠ: ଓଡ଼ିଶା ସହିତ ଗଡ଼ଜାତ ରାଜ୍ୟମାନଙ୍କର ମିଶ୍ରଣ (ଉତ୍କଳ ମାଷ୍ଟର ଷ୍ଟ୍ରୋକ୍)
ପ୍ରିୟ ଦଶମ ଶ୍ରେଣୀ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ, ମାଟ୍ରିକ ବୋର୍ଡ ପରୀକ୍ଷାରେ ସାମାଜିକ ବିଜ୍ଞାନ (ଇତିହାସ) ବିଭାଗରେ ତୃତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟ "ଭାରତରେ ଦେଶୀୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକର ମିଶ୍ରଣ ଓ ଗୋଆ, ଫରାସୀ କଲୋନୀର ମୁକ୍ତି"ର ଦ୍ୱିତୀୟ ପାଠ "ଓଡ଼ିଶା ସହିତ ଗଡ଼ଜାତ ରାଜ୍ୟମାନଙ୍କର ମିଶ୍ରଣ" (Merger of Garjat States with Odisha) ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଧ୍ୟାୟ। ଭୌଗୋଳିକ ଭାବେ ବ୍ରିଟିଶ ଓଡ଼ିଶା ସହିତ ମିଶି ରହିଥିବା ୨୬ଟି ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଗଡ଼ଜାତ, ସେମାନଙ୍କର ଶ୍ରେଣୀବିଭାଗ ('କ', 'ଖ', 'ଗ'), ଅମାନୁଷିକ 'ପ୍ରଜାମାରଣ' ପ୍ରଥା (ବେଠି, ବେଗାରି, ମାଗଣ, ରସଦ, ଭେଟି), ୧୯୨୨ରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ପ୍ରଜା ଆନ୍ଦୋଳନ, ଓଡ଼ିଶା ଗଡ଼ଜାତ ପ୍ରଜା ସମ୍ମିଳନୀ (୧୯୩୧ ଓ ୧୯୩୭), ୧୯୩୮ର ପୁନର୍ଗଠିତ ଗଡ଼ଜାତ ତଦନ୍ତ କମିଟି, ଡକ୍ଟର ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବଙ୍କ ଅକ୍ଲାନ୍ତ ଉଦ୍ୟମ ('ପର୍ଶୁରାମ' ଆଖ୍ୟା), ରାଜାମାନଙ୍କ 'ପୂର୍ବାଞ୍ଚଳ ଗଡ଼ଜାତ ସଂଘ', ନୀଳଗିରିରୁ ଦେଶୀୟ ରାଜ୍ୟ ମିଶ୍ରଣର ଶୁଭାରମ୍ଭ (ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀଙ୍କ ଭୂମିକା), ସର୍ଦ୍ଦାର ପଟେଲ୍ଙ୍କ ଐତିହାସିକ କଟକ ସମ୍ମିଳନୀ, ୨୫ଟି ଗଡ଼ଜାତର ମିଶ୍ରଣ, ଷଢ଼େଇକଳା ଓ ଖରସୁଆଁର ବିହାର ସହିତ ବିଲୟ, ମୟୂରଭଞ୍ଜର ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ମିଶ୍ରଣ, ୧୩ଟି ଜିଲ୍ଲାର ପୁନର୍ଗଠନ ଏବଂ ବିଧାନସଭା ଆସନ ସମ୍ପର୍କିତ ସମସ୍ତ ପରୀକ୍ଷା ଉପଯୋଗୀ ତଥ୍ୟ ଓ ପାଠ୍ୟପୁସ୍ତକ ଅଭ୍ୟାସ ପ୍ରଶ୍ନାବଳୀର ୧୦୦% ନିର୍ଭୁଲ ଉତ୍ତର ଏଠାରେ ପ୍ରଦାନ କରାଗଲା।
୧. ପରୀକ୍ଷା ସର୍ଟକଟ୍ ଓ ବିକଳ୍ପ ବାଦ୍ ଦେବା ଟ୍ରିକ୍ (୩-ସେକେଣ୍ଡ୍ ଫର୍ମୁଲା):
(କ) ଗଡ଼ଜାତ ମିଶ୍ରଣ ମାଷ୍ଟର ଟାଇମ୍ଲାଇନ୍ ସୂତ୍ର (Timeline Master Formula):
(ଖ) ୩-ସେକେଣ୍ଡ୍ ଅପ୍ସନ୍ ଏଲିମିନେସନ୍ ଟ୍ରିକ୍ସ (MCQ Elimination Rules):
1. ପ୍ରଶ୍ନ: କଟକ ସମ୍ମିଳନୀରେ କେଉଁ ରାଜା ମିଶ୍ରଣ ଚୁକ୍ତିରେ ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିନଥିଲେ?
2. ପ୍ରଶ୍ନ: ଓଡ଼ିଶାରେ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଭାବେ କେତୋଟି ଗଡ଼ଜାତ ମିଶିଥିଲା?
3. ପ୍ରଶ୍ନ: କେଉଁ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଓ କେଉଁ ସମ୍ପାଦକ?
4. ପ୍ରଶ୍ନ: କାହାକୁ 'ପର୍ଶୁରାମ' ଆଖ୍ୟା ଦିଆଯାଇଥିଲା?
୨. ମନେରଖିବା କାହାଣୀ ଓ ରାଇମ୍ (Memory Rhyme Mnemonic):
ଛନ୍ଦ ରାଇମ୍:
ଛବିଶ ଗଡ଼ଜାତେ ପ୍ରଜାମାରଣ ବେଠି ବେଗାରି କଷଣ,
ଭୁବନାନନ୍ଦ ସାରଙ୍ଗଧର ଜାଳିଲେ ପ୍ରଜା ଆନ୍ଦୋଳନ।
ମହତାବ ଯୁକ୍ତି ବାଢ଼ିଲେ ବଡ଼ଲାଟ ଆଗେ ଯାଇ,
କଳାହାଣ୍ଡି ରାଜା ଡାକିଲେ 'ପର୍ଶୁରାମ' ବୋଲି ତହିଁ।
ନୀଳଗିରିରୁ ଆରମ୍ଭ ହେଲା ଲୌହମାନବଙ୍କ କଟକ ମେଳି,
ଷଢ଼େଇକଳା ଖରସୁଆଁ ହରାଇ ଓଡ଼ିଶା ଚବିଶେ ଗଲା ମିଶି।
୩. ସବୁଠୁ ବଡ଼ ଭୁଲ୍ (୯୦% ପିଲା କରୁଥିବା ତ୍ରୁଟି / Mistake Alert):
| ବିଷୟ / ପ୍ରଶ୍ନ | ୯୦% ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ କରୁଥିବା ଭୁଲ୍ | ପରୀକ୍ଷାରେ ଲେଖିବାକୁ ଥିବା ୧୦୦% ସଠିକ୍ ତଥ୍ୟ | ମାର୍କ କଟିବାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ |
|---|---|---|---|
| ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ମିଶ୍ରିତ ଗଡ଼ଜାତ ସଂଖ୍ୟା | ୨୬ କିମ୍ବା ୨୫ ଲେଖିଦିଅନ୍ତି | ୨୪ ଗୋଟି | ୨୬ ମଧ୍ୟରୁ ଷଢ଼େଇକଳା ଓ ଖରସୁଆଁ (୨ଟି) ବିହାରକୁ ଚାଲିଗଲା, ତେଣୁ ୨୪ ରହିଲା। |
| ନୀଳଗିରି ଦଖଲ କାର୍ଯ୍ୟ ପରିଚାଳକ | ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ | ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ | ମହତାବ ସେତେବେଳେ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଥିବାରୁ ମନ୍ତ୍ରୀ ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ ନୀଳଗିରି ଅଭିଯାନ ପରିଚାଳନା କରିଥିଲେ। |
| ବେଠି ଏବଂ ବେଗାରି ମଧ୍ୟରେ ତଫାତ୍ | ଉଭୟଙ୍କୁ ଏକା ଅର୍ଥରେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି | ବେଠି: ବିନା ମଜୁରୀରେ ରାସ୍ତା/ପ୍ରାସାଦ ନିର୍ମାଣ ଶ୍ରମ। ବେଗାରି: ବିନା ପାଉଣାରେ ପାଲିଙ୍କି ବା ସବାରୀ ବୋହିବା। | ଅମାନୁଷିକ ପ୍ରଥାର ସଠିକ୍ ସଂଜ୍ଞା ନ ଜାଣିବା। |
| ମୟୂରଭଞ୍ଜ ମିଶ୍ରଣ ବର୍ଷ | ୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୪୮ | ୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୪୯ | ଅନ୍ୟ ୨୫ଟି ଗଡ଼ଜାତ ୧୯୪୮ରେ ମିଶିଥିବା ବେଳେ ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଠିକ୍ ବର୍ଷକ ପରେ ମିଶିଲା। |
| ଗଡ଼ଜାତ ତଦନ୍ତ କମିଟି ସମ୍ପାଦକ | ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ | ସାରଙ୍ଗଧର ଦାସ | ମହତାବ ଥିଲେ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଏବଂ ସାରଙ୍ଗଧର ଦାସ ଥିଲେ ସମ୍ପାଦକ। |
୪. ବାସ୍ତବ ଜୀବନ ସହିତ ସମ୍ପର୍କ (୩୦-ସେକେଣ୍ଡ୍ ଉଦାହରଣ):
ଆଜି ଆମେ ଓଡ଼ିଶାର କଟକରୁ ଢେଙ୍କାନାଳ, ବାରିପଦା, କେନ୍ଦୁଝର କିମ୍ବା ଭବାନୀପାଟଣାକୁ ବିନା କୌଣସି ଅନୁମତି ପତ୍ରରେ ମୁକ୍ତ ଭାବେ ବସ୍ କିମ୍ବା ଟ୍ରେନ୍ରେ ଯାତ୍ରା କରୁଛେ। ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ସମାନ ଆଇନ ଓ ସମାନ ଅଧିକାର। କିନ୍ତୁ ମାତ୍ର ୭୫ ବର୍ଷ ତଳେ ଏହି ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜିଲ୍ଲା ଏକ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରାଜତନ୍ତ୍ର ଥିଲା, ଯେଉଁଠି ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ମାଗଣାରେ ରାଜାଙ୍କ ପାଲିଙ୍କି ବୋହିବାକୁ (ବେଗାରି) ଓ ବିନା ପାରିଶ୍ରମିକରେ ରାସ୍ତା ତିଆରି (ବେଠି) କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରାଯାଉଥିଲା। ସର୍ଦ୍ଦାର ପଟେଲ୍ ଓ ଡକ୍ଟର ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବଙ୍କ ଦୃଢ଼ ନେତୃତ୍ୱ ଯୋଗୁଁ ଆଜି ଓଡ଼ିଶା ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏକକ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ଗଢ଼ି ଉଠିଛି।
୫. ଶେଷ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ରିଭିଜନ୍ ସାରଣୀ (The 1-Minute Visual Formula Box):
| ଦିଗ | ମୁଖ୍ୟ ତଥ୍ୟ ଓ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବିବରଣୀ | |||
|---|---|---|---|---|
| :--- | :--- | \n | ଗଡ଼ଜାତ ଶ୍ରେଣୀବିଭାଗ | • ‘କ’ ଶ୍ରେଣୀ (୧୧ଟି): ଢେଙ୍କାନାଳ, କେନ୍ଦୁଝର, ମୟୂରଭଞ୍ଜ, ବାମଣ୍ଡା, ବୌଦ୍ଧ, ଗାଙ୍ଗପୁର, ପାଟଣା, କଳାହାଣ୍ଡି, ସୋନପୁର, ଷଢ଼େଇକଳା, ନୟାଗଡ଼<br>• ‘ଖ’ ଶ୍ରେଣୀ (୧୨ଟି): ଆଠଗଡ଼, ବଡ଼ମ୍ବା, ନରସିଂହପୁର, ଆଠମଲ୍ଲିକ, ହିନ୍ଦୋଳ, ଦଶପଲ୍ଲା, ଖଣ୍ଡପଡ଼ା, ଖରସୁଆଁ, ରେଢ଼ାଖୋଲ, ତାଳଚେର, ସମ୍ବଲପୁର/ବଣାଇ, ନୀଳଗିରି<br>• ‘ଗ’ ଶ୍ରେଣୀ (୩ଟି): ପାଲଲହଡ଼ା, ତିଗିରିଆ, ରଣପୁର |
| ପ୍ରଜାମାରଣ ପ୍ରଥା | • ବେଠି: ବିନା ମଜୁରୀରେ ଶ୍ରମଦାନ<br>• ବେଗାରି: ବିନା ପାଉଣାରେ ପାଲିଙ୍କି/ସବାରୀ ବୋହିବା<br>• ମାଗଣ: ରାଜକୀୟ ଉତ୍ସବରେ ବଳପୂର୍ବକ ଅର୍ଥ/ଦ୍ରବ୍ୟ ଆଦାୟ<br>• ରସଦ: ଗସ୍ତ ବେଳେ ମାଗଣା ଖାଦ୍ୟପେୟ ଯୋଗାଣ<br>• ଭେଟି: ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ଉଆସକୁ ଉପହାର ପ୍ରେରଣ | |||
| ତଦନ୍ତ ଓ ସଙ୍ଗଠନ | • ୧୯୩୮ ତଦନ୍ତ କମିଟି: ଅଧ୍ୟକ୍ଷ—ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ, ସମ୍ପାଦକ—ସାରଙ୍ଗଧର ଦାସ, ସଭ୍ୟ—ଲାଲ୍ ମୋହନ ପଟ୍ଟନାୟକ, ବଳବନ୍ତରାୟ ମେହେଟ୍ଟା<br>• ପୂର୍ବାଞ୍ଚଳ ଗଡ଼ଜାତ ସଂଘ: ଓଡ଼ିଶା ଓ ଛତିଶଗଡ଼ର ୩୯ଟି ରାଜ୍ୟର ମିଳିତ ସଂଘ (୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭) | |||
| ମିଶ୍ରଣର ଘଟଣାକ୍ରମ | • ନୀଳଗିରି ଦଖଲ: ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୧୯୪୭ (ଭାରତରେ ଦେଶୀୟ ରାଜ୍ୟ ମିଶ୍ରଣର ଶୁଭାରମ୍ଭ)<br>• କଟକ ସମ୍ମିଳନୀ: ୧୪-୧୫ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୪୭ (ପଟେଲ୍ ଓ ମେନନ୍)<br>• ୨୫ଟି ଗଡ଼ଜାତ ମିଶ୍ରଣ: ୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୪୮<br>• ଷଢ଼େଇକଳା-ଖରସୁଆଁ ବିହାର ବିଲୟ: ୧୮ ମେ ୧୯୪୮<br>• ମୟୂରଭଞ୍ଜ ମିଶ୍ରଣ: ୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୪୯<br>• ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଫଳାଫଳ: ୨୪ଟି ଗଡ଼ଜାତ ମିଶିଲା, ୧୩ଟି ଜିଲ୍ଲା ଗଠିତ ହେଲା, ବିଧାନସଭା ଆସନ ୬୦ + ୩୧ = ୯୧ ହେଲା |
୬. ପାଠ୍ୟପୁସ୍ତକ ଅଭ୍ୟାସ ପ୍ରଶ୍ନାବଳୀର ୧୦୦% ପୂର୍ଣ୍ଣାଙ୍ଗ ସମାଧାନ:
(କ) ଦେଶୀୟ ରାଜ୍ୟମାନଙ୍କରେ ପ୍ରଚଳିତ ଥିବା ‘ପ୍ରଜାମାରଣ’ ପ୍ରଥାଗୁଡ଼ିକ ବିଷୟରେ ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଟିପ୍ପଣୀ ଲେଖ।
ଉତ୍ତର:
ବ୍ରିଟିଶ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶକ୍ତିର ଛତ୍ରଛାୟା ତଳେ ଥିବା ଓଡ଼ିଶାର ଗଡ଼ଜାତ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକରେ କୁଶାସନ ଚରମ ସୀମାରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା। ରାଜା ଓ ରାଜକର୍ମଚାରୀମାନେ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ଉପାୟରେ ନିର୍ଦ୍ଦୟ ଭାବେ ଶୋଷଣ କରୁଥିଲେ। ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରମୁଖ ପ୍ରଜାମାରଣ ପ୍ରଥାଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:
1. ବେଠି: ରାସ୍ତାଘାଟ, ପୋଲ ଓ ରାଜପ୍ରାସାଦ ନିର୍ମାଣ ଆଦି କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ବିନା ମଜୁରୀ ବା ପାରିଶ୍ରମିକରେ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ଭାବେ ଶ୍ରମଦାନ କରିବାକୁ ପଡ଼ୁଥିଲା।
2. ବେଗାରି: ଗୋଟିଏ ଶିବିରରୁ ଅନ୍ୟ ଶିବିରକୁ ରାଜା ବା ରାଜକର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କୁ ବିନା ପାଉଣାରେ ପାଲିଙ୍କି କିମ୍ବା ସବାରୀରେ ବୋହିନେବା ପ୍ରଥା।
3. ମାଗଣ: ରାଜକୀୟ ବିବାହ, ବ୍ରତୋପନୟନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପାରିବାରିକ ଉତ୍ସବ ସମୟରେ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କ ଠାରୁ ବଳପୂର୍ବକ ଅର୍ଥ ଓ ଦ୍ରବ୍ୟ ଆଦାୟ କରାଯାଉଥିଲା।
4. ରସଦ ଓ ଭେଟି: ରାଜା ଓ ରାଜକର୍ମଚାରୀ ମଫସଲ ଗସ୍ତରେ ଆସିବା ବେଳେ ଶିବିରରେ ମାଗଣାରେ ଖାଦ୍ୟପେୟ ଯୋଗାଇବା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ‘ରସଦ’ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ଉଆସକୁ ଉପହାର ପଠାଇବାକୁ ‘ଭେଟି’ କୁହାଯାଉଥିଲା।
(ଖ) ପ୍ରଜାମଣ୍ଡଳ ଆନ୍ଦୋଳନରେ କି କି ମୁଖ୍ୟ ଦାବି ଥିଲା ?
ଉତ୍ତର:
ଗଡ଼ଜାତ ରାଜ୍ୟମାନଙ୍କରେ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କ ଉପରେ ଚାଲିଥିବା ଅକଥନୀୟ ଅତ୍ୟାଚାର ବିରୋଧରେ ଗଠିତ ପ୍ରଜାମଣ୍ଡଳ ଆନ୍ଦୋଳନର ମୁଖ୍ୟ ଦାବିଗୁଡ଼ିକ ଥିଲା:
1. ବେଠି, ବେଗାରି, ମାଗଣ, ରସଦ ଓ ଭେଟି ପ୍ରଭୃତି ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ପ୍ରଜାମାରଣ ଅନ୍ୟାୟ ପ୍ରଥାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ବନ୍ଦ କରିବା।
2. ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ବାକ୍ ଓ ମତାମତ ପ୍ରକାଶ କରିବାର ଅଧିକାର, ସମ୍ବାଦପତ୍ର ଓ ଗଣମାଧ୍ୟମର ସ୍ୱାଧୀନତା ଏବଂ ସଭାସମିତି ବା ସଙ୍ଘ ଗଠନ କରିବାର ମୌଳିକ ନାଗରିକ ଅଧିକାର ପ୍ରଦାନ କରିବା।
3. ଚାଷଜମି ଉପରେ ରୟତ ବା କୃଷକମାନଙ୍କର ସ୍ଥାୟୀ ସ୍ୱତ୍ୱାଧିକାର ସମ୍ପର୍କରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ନିୟମ ଓ ଆଇନ ପ୍ରଣୟନ କରିବା।
4. ଜଙ୍ଗଲଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟର ସୁବିନିଯୋଗ କରିବା ସହ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତିମାନଙ୍କୁ ଜଙ୍ଗଲଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟ ବ୍ୟବହାର ଓ ସଂଗ୍ରହ କରିବାର ନ୍ୟାର୍ଯ୍ୟ ଅଧିକାର ପ୍ରଦାନ କରିବା।
5. ବ୍ୟବସାୟ ଓ ବାଣିଜ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଥିବା ଏକଚାଟିଆ କାରବାରକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଉଚ୍ଛେଦ କରିବା।
(ଗ) ପୁନର୍ଗଠିତ ଓଡ଼ିଶା ଗଡ଼ଜାତ ତଦନ୍ତ କମିଟିରେ କେଉଁମାନେ ସଦସ୍ୟ ଥିଲେ ଏବଂ ଏହାର କି କି ପ୍ରସ୍ତାବ ଥିଲା ?
ଉତ୍ତର:
(ଘ) ଓଡ଼ିଶା ସହିତ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଗଡ଼ଜାତଗୁଡ଼ିକ ମିଶାଇ ଦେବାପାଇଁ ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ପାଇବା ପୂର୍ବରୁ ମହତାବ କ’ଣ କରିଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର:
ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନତା ପାଇବା ପୂର୍ବରୁ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଗଡ଼ଜାତଗୁଡ଼ିକୁ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶରେ ମିଶାଇବା ପାଇଁ ଡକ୍ଟର ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ ନିରନ୍ତର ଉଦ୍ୟମ କରିଥିଲେ:
1. ବଡ଼ଲାଟ୍ଙ୍କ ସହ ସାକ୍ଷାତ: ୧୯୩୯ ଅଗଷ୍ଟରେ ଭାରତର ବଡ଼ଲାଟ୍ ଲର୍ଡ ଲିନ୍ଲିଥ୍ଗୋଙ୍କୁ ଭେଟି ସେ ବୁଝାଇଥିଲେ ଯେ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ ଓ ଗଡ଼ଜାତ ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ପ୍ରାକୃତିକ ଭୌଗୋଳିକ ସୀମା ନାହିଁ ଏବଂ ଶାସନ ସୁଧାରିବା ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ହସ୍ତକ୍ଷେପ ଜରୁରୀ।
2. କ୍ରିପ୍ସ ଓ କ୍ୟାବିନେଟ୍ ମିଶନ: ୧୯୪୨ରେ ସାର୍ ଷ୍ଟାଫୋର୍ଡ କ୍ରିପ୍ସ ଏବଂ ୧୯୪୬ ଏପ୍ରିଲ୍ ୬ରେ କ୍ୟାବିନେଟ୍ ମିଶନ ସମ୍ମୁଖରେ ଓଡ଼ିଶା କଂଗ୍ରେସ କମିଟି ତରଫରୁ ସ୍ମାରକପତ୍ର ଦେଇ ୨୬ଟି ଗଡ଼ଜାତକୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ମିଶାଇବାକୁ ସେ ଦୃଢ଼ ଦାବି ଜଣାଇଥିଲେ।
3. ରାଜାମାନଙ୍କୁ ଚିଠି: ୧୯୪୬ ମେ ୧୦ ଓ ଜୁନ୍ ୨୯ରେ ମହତାବ ଗଡ଼ଜାତ ରାଜାମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଦୁଇଥର ପତ୍ର ଲେଖି ସ୍ୱେଚ୍ଛାକୃତ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶାରେ ମିଶିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ (ଯଦିଓ ରାଜାମାନେ ଏହାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିଥିଲେ)।
(ଙ) ନୀଳଗିରିରୁ କିପରି ଦେଶୀୟ ରାଜ୍ୟ ମିଶ୍ରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ?
ଉତ୍ତର:
ନୀଳଗିରିର ଘଟଣାପ୍ରବାହ ସମଗ୍ର ଭାରତରେ ଦେଶୀୟ ରାଜ୍ୟ ମିଶ୍ରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରିଥିଲା:
1. ଅରାଜକତା ସୃଷ୍ଟି: ନୀଳଗିରିରେ ପ୍ରଜାମଣ୍ଡଳ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ଦମନ କରିବା ପାଇଁ ରାଜା ଗୁର୍ଖା ପୋଲିସ ବାହିନୀ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ ଏବଂ ସରଳ ଆଦିବାସୀମାନଙ୍କୁ ପ୍ରରୋଚିତ କରି ଆନ୍ଦୋଳନକାରୀ ପ୍ରଜାଙ୍କ ଘରଦ୍ୱାର ପୋଡ଼ି ଲୁଣ୍ଠନ କରାଇଲେ।
2. ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ହସ୍ତକ୍ଷେପ: ଆଇନଶୃଙ୍ଖଳା ବିପର୍ଯ୍ୟସ୍ତ ହେବାରୁ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ ସର୍ଦ୍ଦାର ପଟେଲ୍ଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା କଲେ। ଭାରତ ସରକାର ନୀଳଗିରିକୁ ଦଖଲ କରିବାକୁ ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କୁ କ୍ଷମତା ପ୍ରଦାନ କଲେ।
3. ସରକାରୀ ଦଖଲ (୧୯୪୭ ନଭେମ୍ବର ୧୪): ମହତାବଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ମନ୍ତ୍ରୀ ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ ନୀଳଗିରି ଦଖଲ କାର୍ଯ୍ୟ ପରିଚାଳନା କଲେ ଏବଂ ୧୯୪୭ ନଭେମ୍ବର ୧୪ରେ ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ନୀଳଗିରିକୁ ନିଜ ଅଧୀନକୁ ନେଲେ। ଏହି ସଫଳତାରୁ ହିଁ ସମଗ୍ର ଭାରତରେ ଦେଶୀୟ ରାଜ୍ୟ ମିଶ୍ରଣର ଶୁଭାରମ୍ଭ ହେଲା।
(କ) କେଉଁ ଭିତ୍ତିରେ ଓଡ଼ିଶାର ଗଡ଼ଜାତଗୁଡ଼ିକ ବିଭିନ୍ନ ଶ୍ରେଣୀରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ କେଉଁ ଗଡ଼ଜାତଗୁଡ଼ିକ ‘ଗ’ ଶ୍ରେଣୀଭୁକ୍ତ ଥିଲା ?
ଉତ୍ତର:
ଗଡ଼ଜାତ ବା ଦେଶୀୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକର ଆୟତନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ‘କ’, ‘ଖ’ ଓ ‘ଗ’ ଭାବେ ତିନି ଶ୍ରେଣୀରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା। ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ପାଲଲହଡ଼ା, ତିଗିରିଆ ଓ ରଣପୁର—ଏହି ତିନୋଟି ଗଡ଼ଜାତ ‘ଗ’ ଶ୍ରେଣୀଭୁକ୍ତ ଥିଲା।
(ଖ) ବେଠି I ଭେଟି ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ କ’ଣ ?
ଉତ୍ତର:
(ଗ) କେବେ ଏବଂ କେଉଁଠାରେ ପ୍ରଜା ଆନ୍ଦୋଳନ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ?
ଉତ୍ତର:
ଓଡ଼ିଶାର ଗଡ଼ଜାତଗୁଡ଼ିକରେ କୁଶାସନ ଓ ଶୋଷଣ ବିରୋଧରେ ସର୍ବପ୍ରଥମେ ୧୯୨୨ ମସିହାରେ ଢେଙ୍କାନାଳରେ ପ୍ରଜା ଆନ୍ଦୋଳନ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା।
(ଘ) ଓଡ଼ିଆ ଗଡ଼ଜାତ ପ୍ରଜା ସମ୍ମିଳନୀର ପ୍ରଥମ ଅଧିବେଶନ କେଉଁଠାରେ ଏବଂ କାହା ସଭାପତିତ୍ୱରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା ?
ଉତ୍ତର:
ଓଡ଼ିଶା ଗଡ଼ଜାତ ପ୍ରଜା ସମ୍ମିଳନୀର ପ୍ରଥମ ଅଧିବେଶନ ୧୯୩୧ ମସିହା ଜୁନ୍ ୨୦ ତାରିଖ ଦିନ କଟକଠାରେ ଭୁବନାନନ୍ଦ ଦାସଙ୍କ ସଭାପତିତ୍ୱରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା।
(ଙ) ସାରଙ୍ଗଧର ଦାସ କିଏ ? କେବେ ଏବଂ କେଉଁଠାରେ ପ୍ରଜା ସମ୍ମିଳନୀର ଅଧିବେଶନ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା ?
ଉତ୍ତର:
ସାରଙ୍ଗଧର ଦାସ ଥିଲେ ଗଡ଼ଜାତ ପ୍ରଜାମଣ୍ଡଳ ଆନ୍ଦୋଳନର ବିଶିଷ୍ଟ ନେତା ଓ ତଦନ୍ତ କମିଟିର ସମ୍ପାଦକ। ତାଙ୍କ ଆବାହକତ୍ୱରେ ୧୯୩୭ ଜୁନ୍ ୨୩ ତାରିଖରେ କଟକଠାରେ ପ୍ରଜା ସମ୍ମିଳନୀର ଦ୍ୱିତୀୟ ଅଧିବେଶନ (ପଟ୍ଟାଭି ସୀତାରାମାୟାଙ୍କ ସଭାପତିତ୍ୱରେ) ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା।
(ଚ) କେଉଁ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକର ଦେଶୀୟ ରାଜାମାନେ ମିଶ୍ରଣ ବିରୋଧରେ ଏକ ସଂଘ ଗଠନ କରିଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର:
ଓଡ଼ିଶା ସହିତ ମିଶ୍ରଣ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ପଣ୍ଡ କରିବା ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ଏବଂ ଛତିଶଗଡ଼ର ୩୯ଟି ଦେଶୀୟ ରାଜ୍ୟର ରାଜାମାନେ ମିଳିତ ଭାବେ ‘ପୂର୍ବାଞ୍ଚଳ ଗଡ଼ଜାତ ସଂଘ’ (Eastern States Union) ଗଠନ କରିଥିଲେ (୧୯୪୭ ଅଗଷ୍ଟ ୧ରୁ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ)।
(ଛ) କେବେ ଏବଂ କେଉଁଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଗଡ଼ଜାତ ରାଜାମାନଙ୍କ ସମ୍ମିଳନୀରେ ସର୍ଦ୍ଦାର ପଟେଲ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର:
୧୯୪୭ ମସିହା ଡିସେମ୍ବର ୧୪ ତାରିଖରେ କଟକର ରାଜଭବନଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଐତିହାସିକ ଗଡ଼ଜାତ ରାଜାମାନଙ୍କ ସମ୍ମିଳନୀରେ ସର୍ଦ୍ଦାର ବଲ୍ଲଭଭାଇ ପଟେଲ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ।
(ଜ) ମୟୂରଭଞ୍ଜର ରାଜା ମିଶ୍ରଣ ଚୁକ୍ତିରେ ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିବା ପାଇଁ କାହିଁକି କିଛି ଦିନ ସମୟ ନେଇଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର:
ମୟୂରଭଞ୍ଜରେ ସେତେବେଳକୁ ଏକ ଲୋକପ୍ରତିନିଧିମୂଳକ ସରକାର ଗଠିତ ହୋଇସାରିଥିଲା। ତେଣୁ ମହାରାଜା ନିଜ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ସହିତ ଆଲୋଚନା ନ କରି ଚୁକ୍ତିରେ ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିପାରିବେ ନାହିଁ ବୋଲି ଯୁକ୍ତି ବାଢ଼ି କିଛି ଦିନ ସମୟ ନେଇଥିଲେ।
(ଝ) ଷଢ଼େଇକଳା ଓ ଖରସୁଆଁ କାହିଁକି ବିହାର ସହିତ ମିଶି ଯାଇଥିଲା ?
ଉତ୍ତର:
ଷଢ଼େଇକଳା ଓ ଖରସୁଆଁର ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ମୟୂରଭଞ୍ଜ ସେତେବେଳେ ଓଡ଼ିଶାରେ ନ ମିଶିବାରୁ ଓଡ଼ିଶା ସହ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଯୋଗାଯୋଗ ହୋଇପାରିଲା ନାହିଁ। ତେଣୁ ଭାରତ ସରକାର ୧୯୪୮ ମେ ୧୮ ତାରିଖରେ ଏହି ଦୁଇ ଗଡ଼ଜାତକୁ ବିହାର ସହିତ ମିଶାଇ ଦେଇଥିଲେ।
(ଞ) ଗଡ଼ଜାତଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରତିନିଧିମାନଙ୍କ ସହିତ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ଅଧିବେଶନ ପ୍ରଥମେ କେବେ ଏବଂ କେଉଁଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା ?
ଉତ୍ତର:
ଗଡ଼ଜାତ ପ୍ରତିନିଧିମାନଙ୍କୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରି ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭାର ସମ୍ମିଳିତ ଅଧିବେଶନ ପ୍ରଥମେ ୧୯୪୯ ମସିହା ଅକ୍ଟୋବର ୧୦ ତାରିଖରେ ନୂଆ ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା।
(କ) ବୌଦ୍ଧରେ ପ୍ରଜାମଣ୍ଡଳ ଆନ୍ଦୋଳନ କେବେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ବୌଦ୍ଧରେ ୧୯୩୦ ମସିହାରେ ପ୍ରଜା ଆନ୍ଦୋଳନ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା।
(ଖ) ନୀଳଗିରିରେ କିଏ ପ୍ରଜାମଣ୍ଡଳ ଗଠନ କରିଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ନୀଳଗିରିରେ ୧୯୩୮ ମସିହାରେ ସାରଙ୍ଗଧର ଦାସଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ପ୍ରଜାମଣ୍ଡଳ ଗଠିତ ହୋଇଥିଲା।
(ଗ) ୧୯୩୯ ଅଗଷ୍ଟରେ କିଏ ଓଡ଼ିଶା ଗଡ଼ଜାତ ମିଶ୍ରଣ ସମ୍ପର୍କରେ ଭାଇସ୍ରାୟଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତ କରିଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ୧୯୩୯ ଅଗଷ୍ଟରେ ଡକ୍ଟର ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ ଓଡ଼ିଶା ଗଡ଼ଜାତ ମିଶ୍ରଣ ସମ୍ପର୍କରେ ଭାରତର ବଡ଼ଲାଟ୍ (ଭାଇସ୍ରାୟ) ଲର୍ଡ ଲିନ୍ଲିଥ୍ଗୋଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତ କରିଥିଲେ।
(ଘ) କିଏ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବଙ୍କୁ ‘ପର୍ଶୁରାମ’ ଆଖ୍ୟା ଦେଇଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: କଳାହାଣ୍ଡିର ମହାରାଜା ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବଙ୍କୁ ‘ପର୍ଶୁରାମ’ ଆଖ୍ୟା ଦେଇଥିଲେ।
(ଙ) ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ କିଏ ନୀଳଗିରି ଦଖଲ କାର୍ଯ୍ୟ ପରିଚାଳନା କରିଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ଓଡ଼ିଶାର ତତ୍କାଳୀନ ମନ୍ତ୍ରୀ ନବକୃଷ୍ଣ ଚୌଧୁରୀ ନୀଳଗିରି ଦଖଲ କାର୍ଯ୍ୟ ପରିଚାଳନା କରିଥିଲେ।
(ଚ) କେବେ ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଓଡ଼ିଶାରେ ମିଶିଲା ?
ଉତ୍ତର: ୧୯୪୯ ମସିହା ଜାନୁଆରୀ ୧ ତାରିଖ ଦିନ ମୟୂରଭଞ୍ଜ ବିଧିବଦ୍ଧ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶା ସହିତ ମିଶିଲା।
(ଛ) ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଭାବରେ କେତୋଟି ଗଡ଼ଜାତ ଓଡ଼ିଶାରେ ମିଶିଲା ?
ଉତ୍ତର: ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଭାବରେ ସମୁଦାୟ ୨୪ (ଚବିଶ) ଗୋଟି ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଗଡ଼ଜାତ ଓଡ଼ିଶାରେ ମିଶିଲା।
(ଜ) ଗଡ଼ଜାତ ମିଶ୍ରଣ ପରେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ କେତୋଟି ଆସନ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା ଏବଂ ସମୁଦାୟ ଆସନ ସଂଖ୍ୟା କେତେ ହୋଇଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ଗଡ଼ଜାତ ମିଶ୍ରଣ ପରେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭାରେ ୩୧ଟି ଆସନ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା ଏବଂ ସମୁଦାୟ ଆସନ ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ପାଇ ୯୧ ହୋଇଥିଲା (ପୂର୍ବର ୬୦ + ୩୧ = ୯୧)।
(ଝ) ଗଡ଼ଜାତଗୁଡ଼ିକ ମିଶିବା ପରେ ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକର ପୁନର୍ଗଠନ ପରେ କେତୋଟି ଜିଲ୍ଲା ସୃଷ୍ଟି ହେଲା ?
ଉତ୍ତର: ଗଡ଼ଜାତଗୁଡ଼ିକ ମିଶିବା ପରେ ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକର ପୁନର୍ଗଠନ ହୋଇ ସମୁଦାୟ ୧୩ (ତେର) ଗୋଟି ଜିଲ୍ଲା ସୃଷ୍ଟି ହେଲା।
(କ) ମିଶ୍ରଣ ପୂର୍ବରୁ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଗଡ଼ଜାତମାନଙ୍କର ସଂଖ୍ୟା କେତେ ଥିଲା ?
(i) ୨୩
(ii) ୨୫
(iii) ୨୬
(iv) ୨୭
ଉତ୍ତର: (iii) ୨୬
(ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ବ୍ରିଟିଶ ଓଡ଼ିଶା ସୀମା ସହିତ ମିଶି ରହିଥିବା ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାଭାଷୀ ଗଡ଼ଜାତ ସଂଖ୍ୟା ଥିଲା ୨୬)
(ଖ) ଗଡ଼ଜାତମାନଙ୍କରେ ଗୋଟିଏ ଶିବିରରୁ ଅନ୍ୟ ଶିବିରକୁ ରାଜା ବା ରାଜକର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କୁ ବିନା ପାଉଣାରେ ପାଲିଙ୍କି ବା ସବାରୀରେ ବୋହିନେବା ପ୍ରଥାକୁ କ’ଣ କୁହାଯାଉଥିଲା ?
(i) ବେଠି
(ii) ବେଗାରି
(iii) ରସଦ
(iv) ମାଗଣ
ଉତ୍ତର: (ii) ବେଗାରି
(ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ବିନା ମଜୁରୀରେ ଶ୍ରମଦାନକୁ ବେଠି ଏବଂ ବିନା ପାଉଣାରେ ପାଲିଙ୍କି ବୋହିବାକୁ ବେଗାରି କୁହାଯାଏ)
(ଗ) କିଏ ପୁନର୍ଗଠିତ ଓଡ଼ିଶା ଗଡ଼ଜାତ ତଦନ୍ତ କମିଟିର ସମ୍ପାଦକ ଥିଲେ ?
(i) ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ
(ii) ସାରଙ୍ଗଧର ଦାସ
(iii) ବଳବନ୍ତରାୟ ମେହେଟ୍ଟା
(iv) ପଟ୍ଟାଭି ସୀତାରାମାୟା
ଉତ୍ତର: (ii) ସାରଙ୍ଗଧର ଦାସ
(ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଥିଲେ ଏବଂ ସାରଙ୍ଗଧର ଦାସ ସମ୍ପାଦକ ଥିଲେ)
(ଘ) କେଉଁ ସ୍ଥାନରୁ ଭାରତରେ ଦେଶୀୟ ରାଜ୍ୟ ମିଶ୍ରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ?
(i) ମୟୂରଭଞ୍ଜ
(ii) ନୀଳଗିରି
(iii) ଜୁନାଗଡ଼
(iv) କଳାହାଣ୍ଡି
ଉତ୍ତର: (ii) ନୀଳଗିରି
(ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ୧୯୪୭ ନଭେମ୍ବର ୧୪ରେ ନୀଳଗିରି ଦଖଲ ହିଁ ସମଗ୍ର ଭାରତରେ ଦେଶୀୟ ରାଜ୍ୟ ମିଶ୍ରଣର ଶୁଭାରମ୍ଭ ଥିଲା)
(ଙ) କେଉଁ ଗଡ଼ଜାତର ରାଜା କଟକ ସମ୍ମିଳନୀ ସମୟରେ ମିଶ୍ରଣ ଚୁକ୍ତିପତ୍ରରେ ସ୍ୱାକ୍ଷର କରି ନଥିଲେ ?
(i) ଷଢ଼େଇକଳା
(ii) ଖରସୁଆଁ
(iii) ମୟୂରଭଞ୍ଜ
(iv) କଳାହାଣ୍ଡି
ଉତ୍ତର: (iii) ମୟୂରଭଞ୍ଜ
(ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ମୟୂରଭଞ୍ଜରେ ଲୋକପ୍ରତିନିଧି ସରକାର ଥିବାରୁ ମହାରାଜା ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳ ସହ ଆଲୋଚନା ବିନା ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିନଥିଲେ)
(ଚ) ଗଡ଼ଜାତ ମିଶ୍ରଣ ପରେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭାର ସଭ୍ୟ ସଂଖ୍ୟା ୬୦ରୁ ବଢ଼ି ______ ହେଲା।
(i) ୯୦
(ii) ୯୧
(iii) ୯୨
(iv) ୯୩
ଉତ୍ତର: (ii) ୯୧
(ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ପୂର୍ବର ୬୦ ସହିତ ୩୧ଟି ନୂଆ ଆସନ ଯୋଡ଼ି ହୋଇ ସମୁଦାୟ ଆସନ ସଂଖ୍ୟା ୯୧ ହୋଇଥିଲା)
କାର୍ଯ୍ୟ ୧: ମିଶ୍ରଣ ଚୁକ୍ତିରେ ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିବା ଚବିଶଜଣ ଗଡ଼ଜାତ ରାଜାମାନଙ୍କ ନାମ ତାଲିକା ପ୍ରସ୍ତୁତ କର।
ଆଦର୍ଶ ତାଲିକା:
ଓଡ଼ିଶା ସହିତ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଭାବେ ମିଶ୍ରିତ ୨୪ ଗୋଟି ଗଡ଼ଜାତ:
୧. ଢେଙ୍କାନାଳ, ୨. କେନ୍ଦୁଝର, ୩. ମୟୂରଭଞ୍ଜ, ୪. ବାମଣ୍ଡା, ୫. ବୌଦ୍ଧ, ୬. ଗାଙ୍ଗପୁର, ୭. ପାଟଣା, ୮. କଳାହାଣ୍ଡି, ୯. ସୋନପୁର, ୧୦. ନୟାଗଡ଼, ୧୧. ଆଠଗଡ଼, ୧୨. ବଡ଼ମ୍ବା, ୧୩. ନରସିଂହପୁର, ୧୪. ଆଠମଲ୍ଲିକ, ୧୫. ହିନ୍ଦୋଳ, ୧୬. ଦଶପଲ୍ଲା, ୧୭. ଖଣ୍ଡପଡ଼ା, ୧୮. ରେଢ଼ାଖୋଲ, ୧୯. ତାଳଚେର, ୨୦. ନୀଳଗିରି, ୨୧. ବଣାଇ, ୨୨. ପାଲଲହଡ଼ା, ୨୩. ତିଗିରିଆ, ୨୪. ରଣପୁର।
(ସୂଚନା: ପ୍ରଥମେ ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିବା ୨୬ଟି ମଧ୍ୟରୁ ଷଢ଼େଇକଳା ଓ ଖରସୁଆଁ ବିହାରକୁ ହସ୍ତାନ୍ତରିତ ହୋଇଥିଲା।)
କାର୍ଯ୍ୟ ୨: ମିଶ୍ରଣ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିଷୟରେ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ ରଚନା କରିଥିବା ଇଂରାଜୀ ଓ ଓଡ଼ିଆ ପୁସ୍ତକଗୁଡ଼ିକର ଏକ ତାଲିକା ପ୍ରସ୍ତୁତ କର।
ଆଦର୍ଶ ତାଲିକା:
୧. ‘ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସ’ (ଐତିହାସିକ ଗ୍ରନ୍ଥ)
୨. ‘ସାଧନାର ପଥେ’ (ଆତ୍ମଜୀବନୀ)
୩. ‘ଗାଁ ମଜଲିସ୍’ (କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାରପ୍ରାପ୍ତ ସ୍ତମ୍ଭ ସାହିତ୍ୟ)
୪. ‘ଦଶବର୍ଷର ଓଡ଼ିଶା’
୧. Beginning of the End (ଗଡ଼ଜାତ ମିଶ୍ରଣର ଐତିହାସିକ ଦଲିଲ୍)
୨. The History of Orissa
୩. Call to Action
୪. Gandhi the Man and His Mission
କାର୍ଯ୍ୟ ୩: ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଗଡ଼ଜାତମାନଙ୍କରେ ପ୍ରଜା ଆନ୍ଦୋଳନରେ ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କର ଏକ ତାଲିକା ପ୍ରସ୍ତୁତ କର।
ଆଦର୍ଶ ତାଲିକା:
୧. ସାରଙ୍ଗଧର ଦାସ — ନୀଳଗିରି ତଥା ସମଗ୍ର ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଜାମଣ୍ଡଳ ଆନ୍ଦୋଳନର ମୁଖ୍ୟ ପୁରୋଧା।
୨. ଭୁବନାନନ୍ଦ ଦାସ — ୧୯୩୧ କଟକ ଗଡ଼ଜାତ ପ୍ରଜା ସମ୍ମିଳନୀର ସଭାପତି।
୩. ହରମୋହନ ପଟ୍ଟନାୟକ — ଢେଙ୍କାନାଳ ପ୍ରଜାମଣ୍ଡଳର ସଭାପତି।
୪. ପବିତ୍ର ମୋହନ ପ୍ରଧାନ — ତାଳଚେର ପ୍ରଜାମଣ୍ଡଳ ଆନ୍ଦୋଳନର ଅଗ୍ରଣୀ ନେତା।
୫. ବୈଷ୍ଣବ ଚରଣ ପଟ୍ଟନାୟକ (ବୀର ବୈଷ୍ଣବ) — ଢେଙ୍କାନାଳ ବିଦ୍ରୋହର ଦୁର୍ଦ୍ଦଷ କ୍ରାନ୍ତିକାରୀ।
୬. ବାଜି ରାଉତ — ଢେଙ୍କାନାଳ ନୀଳକଣ୍ଠପୁର ଘାଟରେ ଶହୀଦ ହୋଇଥିବା ୧୨ ବର୍ଷର କନିଷ୍ଠତମ ନାବିକ ଶହୀଦ।
୭. ରଘୁନାଥ ମହାନ୍ତି ଓ ଦିବାକର ପରିଡ଼ା — ରଣପୁର ପ୍ରଜା ଆନ୍ଦୋଳନର ଅମର ଶହୀଦ।
୮. କୈଳାସ ମହାନ୍ତି — ନୀଳଗିରି ପ୍ରଜା ଆନ୍ଦୋଳନର ପ୍ରମୁଖ ସଂଗ୍ରାମୀ।
କାର୍ଯ୍ୟ ୪: ଓଡ଼ିଶାରେ ମିଶିଥିବା ଗଡ଼ଜାତଗୁଡ଼ିକ ବର୍ତ୍ତମାନ ରାଜ୍ୟର କେଉଁ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକର ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଉଲ୍ଲେଖ କର।
ଆଦର୍ଶ ତାଲିକା:
୧. ମୟୂରଭଞ୍ଜ: ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲା (ବାରିପଦା)।
୨. କେନ୍ଦୁଝର: କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା।
୩. ଢେଙ୍କାନାଳ ଓ ହିନ୍ଦୋଳ: ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲା।
୪. ତାଳଚେର ଓ ପାଲଲହଡ଼ା: ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲା।
୫. ନୀଳଗିରି: ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲା (ଉପଖଣ୍ଡ)।
୬. ଆଠଗଡ଼, ବଡ଼ମ୍ବା, ନରସିଂହପୁର, ତିଗିରିଆ: କଟକ ଜିଲ୍ଲା।
୭. ନୟାଗଡ଼, ରଣପୁର, ଦଶପଲ୍ଲା, ଖଣ୍ଡପଡ଼ା: ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା।
୮. ବୌଦ୍ଧ: ବୌଦ୍ଧ ଜିଲ୍ଲା।
୯. ପାଟଣା: ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲା।
୧୦. ସୋନପୁର: ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର ଜିଲ୍ଲା।
୧୧. କଳାହାଣ୍ଡି: କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲା।
୧୨. ଗାଙ୍ଗପୁର ଓ ବଣାଇ: ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା।
୧୩. ବାମଣ୍ଡା (ଦେବଗଡ଼): ଦେବଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା।
୧୪. ଆଠମଲ୍ଲିକ: ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲା।
୧୫. ରେଢ଼ାଖୋଲ: ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲା।
🤖 Have a Doubt in this Chapter?
Ask Gundulu AI Voice Tutor to explain any question in bilingual Odia & English with 24/7 step-by-step guidance!
🚀 Try Gundulu AI on Utkal Skill Centre App