ବୋର୍ଡ ଅଫ୍ ସେକେଣ୍ଡାରୀ ଏଜୁକେସନ୍ (BSE Odisha) — ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଧ୍ୟାୟ ମାଷ୍ଟର ନୋଟ୍ସ
ଶ୍ରେଣୀ: Class 9 | ବିଷୟ: History
ଅଧ୍ୟାୟ: ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ - କାରଣ ଓ ଫଳାଫଳ (First World War - Causes and Consequences)
୧. ଅଧ୍ୟାୟର ସାରାଂଶ ଓ ମାଇଣ୍ଡ ମ୍ୟାପ୍ (Mind Map & Conceptual Architecture)
୧.୧ ଅଧ୍ୟାୟର ସାରାଂଶ (Chapter Summary):
ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ (୧୯୧୪ - ୧୯୧୮) ମାନବ ଇତିହାସର ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟାବହ, ବିନାଶକାରୀ ଏବଂ ଯୁଗାନ୍ତକାରୀ ଘଟଣା ଥିଲା । ଏହା ଦୀର୍ଘ ଚାରି ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ଚାଲିଥିଲା ଏବଂ ଏଥିରେ ପୃଥିବୀର ଅଧିକାଂଶ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ବିକଶିତ ଦେଶ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ବା ପରୋକ୍ଷ ଭାବେ ଭାଗ ନେଇଥିଲେ । ଏହି ଯୁଦ୍ଧର ମୂଳ କାରଣଗୁଡ଼ିକ ୟୁରୋପର କୂଟନୈତିକ ଚୁକ୍ତି, ଉଗ୍ର ଜାତୀୟତାବାଦ, ସାମରିକ ପ୍ରତିଯୋଗିତା, ସାମ୍ରାଜ୍ୟବାଦୀ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ସଂଗଠନର ଅଭାବ ମଧ୍ୟରେ ନିହିତ ଥିଲା । ୧୯୧୪ ମସିହା ଜୁନ୍ ୨୮ ତାରିଖରେ ସାରାଜେଭୋଠାରେ ଅଷ୍ଟ୍ରିଆର ଯୁବରାଜ ଆର୍କଡ୍ୟୁକ୍ ଫ୍ରାନ୍ସିସ୍ ଫର୍ଡିନାଣ୍ଡ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସୋଫିଆଙ୍କ ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ ଏହି ଯୁଦ୍ଧର ଆସନ୍ନ କାରଣ ସାଜିଥିଲା । ଯୁଦ୍ଧର ସମାପ୍ତି ପରେ ବିଶ୍ୱ ରାଜନୀତି, ଅର୍ଥନୀତି ଏବଂ ସମାଜରେ ବ୍ୟାପକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆସିଥିଲା । ବହୁ ପୁରାତନ ରାଜତନ୍ତ୍ରର ପତନ ଘଟିବା ସହ ନୂତନ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କର ଅଭ୍ୟୁଦୟ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ବିଶ୍ୱଶାନ୍ତି ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ 'ଲିଗ୍ ଅଫ୍ ନେସନ୍ସ' (Rastrasangha) ଗଠିତ ହୋଇଥିଲା ।
୧.୨ ମାଇଣ୍ଡ ମ୍ୟାପ୍ (Mind Map):
ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ (୧୯୧୪ - ୧୯୧୮)
│
├── ସୁଦୂର କାରଣ (Long-term Causes)
│ ├── କୂଟନୈତିକ ଚୁକ୍ତି (ବିସମାର୍କଙ୍କ ନୀତି, ତ୍ରିଶକ୍ତି ମେଣ୍ଟ - ୧୮୮୨, ତ୍ରିମିତ୍ର ପକ୍ଷ - ୧୯୦୭)
│ ├── ଉଗ୍ର ଜାତୀୟତାବାଦ (ନିଜ ଦେଶର ସ୍ୱାର୍ଥ ରକ୍ଷା ଓ ପଡ଼ୋଶୀ ଦେଶ ପ୍ରତି ବିଦ୍ୱେଷ)
│ ├── ସାମରିକ ପ୍ରତିଯୋଗିତା (ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ନିର୍ମାଣ ଓ ନୌଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା)
│ ├── ସାମ୍ରାଜ୍ୟବାଦୀ ନୀତି (ଏସିଆ ଓ ଆଫ୍ରିକାରେ ଉପନିବେଶ ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ପ୍ରତିଯୋଗିତା)
│ └── ଜର୍ମାନୀର ପ୍ରାଚ୍ୟ ନୀତି (ବର୍ଲିନ-ବାଗଦାଦ ରେଳପଥ ନିର୍ମାଣ ଯୋଜନା)
│
├── ଆଞ୍ଚଳିକ ସଙ୍କଟ (Regional Crises)
│ ├── ମରକ୍କୋ ସଙ୍କଟ (୧୯୦୫, ୧୯୦୬ ଆଲଜେସିରାସ ସମ୍ମିଳନୀ)
│ ├── ବୋସନିଆ-ହର୍ଜିଗୋଭିନା ସମସ୍ୟା (୧୯୦୮ ମସିହାରେ ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ ଦ୍ୱାରା ମିଶ୍ରଣ)
│ ├── ଆଗାଦିର ସଙ୍କଟ (୧୯୧୧, ଜର୍ମାନ ଯୁଦ୍ଧ ଜାହାଜ 'ପାନ୍ଥର' ପ୍ରେରଣ)
│ └── ବଲକାନ ଯୁଦ୍ଧ (୧୯୧୨-୧୯୧୩, ଆଞ୍ଚଳିକ କନ୍ଦଳ)
│
├── ଆସନ୍ନ କାରଣ (Immediate Cause)
│ └── ସାରାଜେଭୋ ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ (୨୮ ଜୁନ୍ ୧୯୧୪: ଆର୍କଡ୍ୟୁକ୍ ଫ୍ରାନ୍ସିସ୍ ଫର୍ଡିନାଣ୍ଡଙ୍କ ହତ୍ୟା)
│
├── ଯୁଦ୍ଧର ଦୁଇ ପକ୍ଷ (Opposing Camps)
│ ├── କେନ୍ଦ୍ରଶକ୍ତି (Central Powers): ଜର୍ମାନୀ, ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ, ତୁର୍କୀ, ବୁଲଗେରିଆ
│ └── ମିତ୍ରଶକ୍ତି (Allied Powers): ଫ୍ରାନ୍ସ, ଇଂଲଣ୍ଡ, ରୁଷିଆ, ଇଟାଲୀ, ଆମେରିକା (୧୯୧୭)
│
└── ପରିଣାମ ଓ ଫଳାଫଳ (Consequences)
├── ରାଜନୈତିକ: ରାଜତନ୍ତ୍ରର ଲୋପ, ଗଣତନ୍ତ୍ରର ବିକାଶ, ଭର୍ସାଇ ସନ୍ଧି (୧୯୧୯), ଲିଗ୍ ଅଫ୍ ନେସନ୍ସ ପ୍ରତିଷ୍ଠା
├── ଅର୍ଥନୈତିକ: ବ୍ୟାପକ ଧନହାନି, ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି, ଋଣଭାର, ଉତ୍ପାଦନ ହ୍ରାସ
├── ସାମାଜିକ: ମହିଳା ସଶକ୍ତୀକରଣ, ବର୍ଣ୍ଣଗତ ତିକ୍ତତା ହ୍ରାସ, ଶ୍ରମିକ ଶ୍ରେଣୀର ଅଭ୍ୟୁଦୟ
└── ବୈଜ୍ଞାନିକ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ: ଆଧୁନିକ ଯୁଦ୍ଧାସ୍ତ୍ର ନିର୍ମାଣ, ସାଂସ୍କୃତିକ ସମ୍ପଦର ବିନାଶ
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
୨. ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ ଓ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ (Comprehensive Theory & Historical Analysis)
୨.୧ କୂଟନୈତିକ ଚୁକ୍ତିର ଜାଲ (The Web of Diplomatic Alliances):
ଜର୍ମାନୀର ଏକତ୍ରୀକରଣର ମୁଖ୍ୟ ସୂତ୍ରଧର ଅଟୋ ଭନ୍ ବିସମାର୍କ (Otto Von Bismarck) ୧୮୭୧ ରୁ ୧୮୯୦ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜର୍ମାନୀର ଚାନ୍ସେଲର ଥିଲେ । ୧୮୭୦ ମସିହାର ସିଦାନ ଯୁଦ୍ଧରେ ଫ୍ରାନ୍ସକୁ ପରାସ୍ତ କରିବା ପରେ ୧୦ ମେ ୧୮୭୧ ରେ 'ଫ୍ରାଙ୍କଫର୍ଟ ସନ୍ଧି' ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇଥିଲା । ଏହି ସନ୍ଧି ଅନୁଯାୟୀ ଫ୍ରାନ୍ସ ତା'ର ଦୁଇଟି ସମୃଦ୍ଧ ପ୍ରଦେଶ 'ଆଲସେସ୍' ଓ 'ଲରେନ୍' ଜର୍ମାନୀକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହୋଇଥିଲା । ଫ୍ରାନ୍ସକୁ ୟୁରୋପରେ ଏକଘରିକିଆ କରିବା ପାଇଁ ବିସମାର୍କ ଏକ ଜଟିଳ କୂଟନୈତିକ ଚୁକ୍ତି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ:
୨.୨ ଉଗ୍ର ଜାତୀୟତାବାଦ ଓ ସାମରିକ ପ୍ରତିଯୋଗିତା (Aggressive Nationalism & Militarism):
Dଉନବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଶେଷ ଭାଗରେ ୟୁରୋପୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ରଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଉଗ୍ର ଜାତୀୟତାବାଦର ବିକାଶ ଘଟିଲା । "ନିଜ ଦେଶ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଦେଶ ହେୟ" - ଏହି ମନୋଭାବ ଯୋଗୁଁ ପଡ଼ୋଶୀ ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଈର୍ଷା ଓ ଶତ୍ରୁତା ବୃଦ୍ଧି ପାଇଲା । ଜର୍ମାନୀର ଜନସାଧାରଣ ନିଜକୁ ପୃଥିବୀର ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜାତି ବୋଲି ବିବେଚନା କଲେ ।
ଏହି ଉଗ୍ର ମନୋଭାବ ଯୋଗୁଁ ସାମରିକ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ତୀବ୍ର ହେଲା । ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦେଶ ନିଜର ପଦାତିକ ଓ ନୌବାହିନୀ ବୃଦ୍ଧି କରିବାରେ ଲାଗିଲେ । ୧୮୯୦ ପରେ ଜର୍ମାନୀ ତା'ର ନୌଶକ୍ତି ଇଂଲଣ୍ଡ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟମ କରିବାରୁ ଇଂଲଣ୍ଡ ଏହାକୁ ନିଜ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରତି ବିପଦ ବୋଲି ମନେକଲା ।
୨.୩ ସାମ୍ରାଜ୍ୟବାଦୀ ନୀତି ଓ ଜର୍ମାନୀର ପ୍ରାଚ୍ୟ ନୀତି (Imperialism & Eastern Policy):
ଶିଳ୍ପ ବିପ୍ଳବ ଯୋଗୁଁ କଞ୍ଚାମାଲର ଆବଶ୍ୟକତା ଏବଂ ଉତ୍ପାଦିତ ଦ୍ରବ୍ୟର ବିକ୍ରୟ ପାଇଁ ବଜାରର ସନ୍ଧାନରେ ୟୁରୋପୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ଏସିଆ ଓ ଆଫ୍ରିକାରେ ଉପନିବେଶ ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କଲେ । ଇଂଲଣ୍ଡ ଓ ଫ୍ରାନ୍ସ ପୂର୍ବରୁ ଅଧିକାଂଶ ଅଞ୍ଚଳ ଅକ୍ତିଆର କରିସାରିଥିବାରୁ ଜର୍ମାନୀ ଓ ଇଟାଲୀ ନୂତନ ବଜାର ପାଇଁ ବ୍ୟାକୁଳ ହେଲେ ।
ଜର୍ମାନୀର କାଇଜର ଦ୍ୱିତୀୟ ୱିଲିୟମ ତୁର୍କୀ ସହ ବନ୍ଧୁତା ସ୍ଥାପନ କରି 'ବର୍ଲିନ-ବାଗଦାଦ ରେଳପଥ' (Berlin-Baghdad Railway) ନିର୍ମାଣ ଯୋଜନା କଲେ । ଏହା ଦ୍ୱାରା ଭାରତ ଓ ଏସିଆରେ ଥିବା ବ୍ରିଟିଶ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତି ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି ହେବାର ଆଶଙ୍କା ଥିବାରୁ ଇଂଲଣ୍ଡ, ଫ୍ରାନ୍ସ ଓ ରୁଷିଆ ଏହାକୁ ତୀବ୍ର ବିରୋଧ କରିଥିଲେ ।
୨.୪ ଆଞ୍ଚଳିକ ସଙ୍କଟ ସମୂହ (Regional Crises):
୨.୫ ଆସନ୍ନ କାରଣ ଓ ଯୁଦ୍ଧର ସୂତ୍ରପାତ (Immediate Cause & Outbreak of War):
୨୮ ଜୁନ୍ ୧୯୧୪ ରେ ଅଷ୍ଟ୍ରିଆର ସମ୍ରାଟଙ୍କ ପୁତୁରା ତଥା ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଆର୍କଡ୍ୟୁକ୍ ଫ୍ରାନ୍ସିସ୍ ଫର୍ଡିନାଣ୍ଡ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସୋଫିଆ ବୋସନିଆର ରାଜଧାନୀ ସାରାଜେଭୋ (Sarajevo) ଗସ୍ତ ସମୟରେ ଗାଭ୍ରିଲୋ ପ୍ରିନ୍ସିପ ନାମକ ଜଣେ ବୋସନୀୟ ଯୁବକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିହତ ହେଲେ । ସେ ସର୍ବିଆର ଗୁପ୍ତ ସଂଗଠନ 'ବ୍ଲାକ ହ୍ୟାଣ୍ଡ' (Black Hand) ର ସଦସ୍ୟ ଥିଲେ ।
ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ ଏଥିପାଇଁ ସର୍ବିଆକୁ ଦାୟୀ କରି ୨୩ ଜୁଲାଇ ୧୯୧୪ ରେ ୪୮ ଘଣ୍ଟାର ସମୟ ସୀମା ସହ ଏକ ୧୦-ଦଫା ସମ୍ବଳିତ ଚରମପତ୍ର ପଠାଇଲା । ସର୍ବିଆ ଅଧିକାଂଶ ସର୍ତ୍ତ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ନ ହୋଇ ୨୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୧୪ ରେ ସର୍ବିଆ ବିରୋଧରେ ଯୁଦ୍ଧ ଘୋଷଣା କଲା । ଏହା ସହିତ ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧର ଆରମ୍ଭ ହେଲା ।
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
୩. ପାଠ୍ୟପୁସ୍ତକ ଅଭ୍ୟାସ ପ୍ରଶ୍ନାବଳୀର ୧୦୦% ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମାଧାନ (100% Solved Exercises)
୧. ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ୬୦ ଗୋଟି ଶବ୍ଦ ମଧ୍ୟରେ ଲେଖ:
(କ) ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧର ପ୍ରମୁଖ କାରଣ ହୋଇଥିବା କୂଟନୈତିକ ଚୁକ୍ତିଗୁଡ଼ିକ ଉଲ୍ଲେଖ କର ?
ଉତ୍ତର: ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ୟୁରୋପରେ ଗଠିତ ହୋଇଥିବା ଗୁପ୍ତ କୂଟନୈତିକ ଚୁକ୍ତିଗୁଡ଼ିକ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦାୟୀ ଥିଲେ । ଜର୍ମାନୀର ଚାନ୍ସେଲର ବିସମାର୍କ ଫ୍ରାନ୍ସକୁ ଏକଘରିକିଆ କରିବା ପାଇଁ ୧୮୮୨ ମସିହାରେ ଜର୍ମାନୀ, ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ ଓ ଇଟାଲୀକୁ ନେଇ 'ତ୍ରିଶକ୍ତି ମେଣ୍ଟ' (Triple Alliance) ଗଠନ କରିଥିଲେ । ଏହାର ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ସ୍ୱରୂପ ୧୮୯୪ ରେ ଫ୍ରାନ୍ସ ଓ ରୁଷିଆ ମଧ୍ୟରେ ସାମରିକ ଚୁକ୍ତି ହେଲା । ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଇଂଲଣ୍ଡ ତା'ର ନିରପେକ୍ଷତା ନୀତି ତ୍ୟାଗ କରି ୧୯୦୭ ମସିହାରେ ଫ୍ରାନ୍ସ ଓ ରୁଷିଆ ସହ ମିଶି 'ତ୍ରିମିତ୍ର ପକ୍ଷ' (Triple Entente) ଗଠନ କଲା । ଏହିପରି ଭାବେ ସମଗ୍ର ୟୁରୋପ ଦୁଇଟି ପରସ୍ପର ବିରୋଧୀ ସାମରିକ ଗୋଷ୍ଠୀରେ ବିଭକ୍ତ ହୋଇ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ପୃଷ୍ଠଭୂମି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲା ।
(ଖ) ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧର ଆସନ୍ନ କାରଣ ବର୍ଣ୍ଣନ କର ?
ଉତ୍ତର: ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧର ଆସନ୍ନ କାରଣ ଥିଲା ସାରାଜେଭୋ ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ । ୧୯୧୪ ମସିହା ଜୁନ୍ ୨୮ ତାରିଖରେ ଅଷ୍ଟ୍ରିଆର ଯୁବରାଜ ତଥା ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଆର୍କଡ୍ୟୁକ୍ ଫ୍ରାନ୍ସିସ୍ ଫର୍ଡିନାଣ୍ଡ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସୋଫିଆ ବୋସନିଆର ରାଜଧାନୀ ସାରାଜେଭୋ ଗସ୍ତ କରିଥିଲେ । ସେଠାରେ 'ଗାଭ୍ରିଲୋ ପ୍ରିନ୍ସିପ' ନାମକ ଜଣେ ବୋସନୀୟ ସର୍ବ ଯୁବକ ସେମାନଙ୍କୁ ଗୁଳି କରି ହତ୍ୟା କରିଥିଲେ । ସେ ସର୍ବିଆର ଗୁପ୍ତ ସଂଗଠନ 'ବ୍ଲାକ ହ୍ୟାଣ୍ଡ' ସହ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଥିଲେ । ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ ଏଥିପାଇଁ ସର୍ବିଆକୁ ଦାୟୀ କରି ଏକ ଚରମପତ୍ର ପଠାଇଲା ଏବଂ ସନ୍ତୋଷଜନକ ଉତ୍ତର ନ ପାଇବାରୁ ୨୮ ଜୁଲାଇ ୧୯୧୪ ରେ ସର୍ବିଆ ବିରୋଧରେ ଯୁଦ୍ଧ ଘୋଷଣା କଲା, ଯାହା ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧର ରୂପ ନେଲା ।
(ଗ) ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ଫଳରେ ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କର ଅର୍ଥନୀତି କି ଭଳି ବିପର୍ଯ୍ୟସ୍ତ ହୋଇଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ଫଳରେ ବିଶ୍ୱର ଅର୍ଥନୀତି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ବିପର୍ଯ୍ୟସ୍ତ ହୋଇପଡ଼ିଥିଲା । ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଭାବେ ପ୍ରାୟ ୧୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ପରୋକ୍ଷ କ୍ଷତିର ଆକଳନ ଅସମ୍ଭବ ଥିଲା । ଯୁଦ୍ଧରତ ଦେଶଗୁଡ଼ିକରେ ଶିଳ୍ପ, କୃଷି ଓ ବାଣିଜ୍ୟର ବିକାଶ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହେବାରୁ ଉତ୍ପାଦନ ହ୍ରାସ ପାଇଲା ଏବଂ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ସାମଗ୍ରୀର ଦରଦାମ ଅହେତୁକ ଭାବେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଲା । ଭାରି ସଂଖ୍ୟାର ଯୁଦ୍ଧ ଋଣ ପରିଶୋଧ ପାଇଁ ସରକାରମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଚୁର କାଗଜ ମୁଦ୍ରା ପ୍ରଚଳନ କରିବାକୁ ପଡ଼ିଲା, ଯାହା ଫଳରେ ଭୟଙ୍କର ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ଘଟି ଟଙ୍କାର ମୂଲ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଇଲା । ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଉପରେ ଟିକସର ବୋଝ ଲଦି ଦିଆଯିବାରୁ ସେମାନଙ୍କ ଆର୍ଥିକ ଅବସ୍ଥା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋଚନୀୟ ହୋଇପଡ଼ିଥିଲା ।
(ଘ) ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ପରେ କି ପ୍ରକାର ସାମାଜିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଘଟିଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ପରେ ସମାଜରେ କେତେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ବୈପ୍ଳବିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଘଟିଥିଲା:
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
୨. ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ୨୦ ଗୋଟି ଶବ୍ଦ ମଧ୍ୟରେ ଲେଖ:
(କ) ଫ୍ରାଙ୍କଫର୍ଟ ସନ୍ଧି ଅନୁଯାୟୀ ଫ୍ରାନ୍ସ କେଉଁ ଦୁଇଟି ପ୍ରଦେଶ ଜର୍ମାନୀକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ୧୮୭୧ ମସିହାରେ ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ଫ୍ରାଙ୍କଫର୍ଟ ସନ୍ଧି ଅନୁଯାୟୀ ଫ୍ରାନ୍ସ ତା'ର ଦୁଇଟି ସମୃଦ୍ଧ ପ୍ରଦେଶ 'ଆଲସେସ୍' (Alsace) ଓ 'ଲରେନ୍' (Lorraine) ଜର୍ମାନୀକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିଥିଲା ।
(ଖ) ୧୮୯୪ ମସିହାରେ କେଉଁ ଦୁଇଟି ଦେଶ ଏକ ସାମରିକ ଚୁକ୍ତି ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ୧୮୯୪ ମସିହାରେ ରୁଷିଆ ଏବଂ ଫ୍ରାନ୍ସ ପରସ୍ପର ମଧ୍ୟରେ ଏକ ପ୍ରତିରକ୍ଷାତ୍ମକ ସାମରିକ ଚୁକ୍ତି ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିଲେ ।
(ଗ) ଉଗ୍ର ଜାତୀୟତାବାଦର ବିକାଶ ଫଳରେ ବିଭିନ୍ନ ଦେଶରେ ଚିନ୍ତାଧାରାରେ କି ପରିବର୍ତ୍ତନ ପରିଲକ୍ଷିତ ହୋଇଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ଉଗ୍ର ଜାତୀୟତାବାଦ ଯୋଗୁଁ ଲୋକମାନେ କେବଳ ନିଜ ଦେଶର ସ୍ୱାର୍ଥ ଚିନ୍ତା କଲେ ଏବଂ ପଡ଼ୋଶୀ ଦେଶର ନାଗରିକଙ୍କ ପ୍ରତି ଈର୍ଷା, ବିଦ୍ୱେଷ ଓ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା ମୂଳକ ମନୋଭାବ ପୋଷଣ କଲେ ।
(ଘ) ଶିଳ୍ପ ବିପ୍ଳବର ଅଗ୍ରଗତି ହେବା ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ବିଭିନ୍ନ ରାଷ୍ଟ୍ର କାହିଁକି ସାମ୍ରାଜ୍ୟବାଦ ନୀତି ଅବଲମ୍ବନ କରିଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ଶିଳ୍ପ ବିପ୍ଳବ ଯୋଗୁଁ କଞ୍ଚାମାଲର ସଂଗ୍ରହ, ଉତ୍ପାଦିତ ଦ୍ରବ୍ୟର ବିକ୍ରୟ ପାଇଁ ନୂତନ ବଜାରର ସନ୍ଧାନ ଏବଂ ବର୍ଦ୍ଧିତ ଜନସଂଖ୍ୟାର ବସତି ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ରାଷ୍ଟ୍ରଗୁଡ଼ିକ ସାମ୍ରାଜ୍ୟବାଦ ନୀତି ଆପଣାଇଥିଲେ ।
(ଙ) ଜର୍ମାନୀ କାହିଁକି ତୁର୍କୀ ସହିତ ମିତ୍ରତା ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ଆଗ୍ରହୀ ହୋଇଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ଜର୍ମାନୀ ନିଜର ବାଣିଜ୍ୟ ବ୍ୟବସାୟ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଏବଂ 'ବର୍ଲିନ-ବାଗଦାଦ ରେଳପଥ' ପ୍ରକଳ୍ପ ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ତୁର୍କୀର ଅନୁମତି ହାସଲ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ତୁର୍କୀ ସହ ମିତ୍ରତା କରିବାକୁ ଆଗ୍ରହୀ ଥିଲା ।
(ଚ) ଫ୍ରାନ୍ସ ବ୍ୟତୀତ ସ୍ପେନ୍, ଜର୍ମାନୀ ଓ ଇଟାଲୀ କାହିଁକି ମରକ୍କୋ ଅଧିକାର କରିବାକୁ ବ୍ୟଗ୍ର ଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ମରକ୍କୋର ପ୍ରଚୁର ଲୌହ ସମ୍ପଦର ପ୍ରାଚୁର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ଏହାର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି ଯୋଗୁଁ ସ୍ପେନ୍, ଜର୍ମାନୀ ଓ ଇଟାଲୀ ଏହାକୁ ଅଧିକାର କରିବାକୁ ବ୍ୟଗ୍ର ଥିଲେ ।
(ଛ) ଅଷ୍ଟ୍ରିଆର ସମ୍ରାଟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ ସାମ୍ରାଜ୍ୟରେ କେଉଁ ଦୁଇ ରାଜ୍ୟର ମିଶ୍ରଣ ବର୍ଲିନ ମହାସଭା ସର୍ତ୍ତକୁ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ୧୯୦୮ ମସିହାରେ ଅଷ୍ଟ୍ରିଆର ସମ୍ରାଟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ ସାମ୍ରାଜ୍ୟରେ 'ବୋସନିଆ' ଓ 'ହର୍ଜିଗୋଭିନା' ରାଜ୍ୟ ଦ୍ୱୟର ମିଶ୍ରଣ ବର୍ଲିନ ମହାସଭାର ସର୍ତ୍ତକୁ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିଥିଲା ।
(ଜ) ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ଫଳରେ କେଉଁ ରାଜବଂଶଗୁଡ଼ିକର ଶାସନର ସମାପ୍ତି ଘଟିଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ଫଳରେ ଜର୍ମାନୀର 'ହୋହେନ୍ଜୋଲେର୍ଣ୍ଣ', ଅଷ୍ଟ୍ରିଆର 'ହାପ୍ସବର୍ଗ', ରୁଷିଆର 'ରୋମାନୋଭ' ଏବଂ ତୁର୍କୀର 'ଉସମାନୀ' (Ottoman) ରାଜବଂଶର ଶାସନର ସମାପ୍ତି ଘଟିଥିଲା ।
(ଝ) ପ୍ୟାରିସ୍ ଶାନ୍ତି ସମ୍ମିଳନୀର ଅବ୍ୟବହିତ ପରେ ଗଠିତ ହୋଇଥିବା ଆଠୋଟି ନୂତନ ରାଷ୍ଟ୍ରର ନାମ କ’ଣ ?
ଉତ୍ତର: ସେହି ଆଠୋଟି ନୂତନ ରାଷ୍ଟ୍ର ହେଲେ - ଚେକୋସ୍ଲୋଭାକିଆ, ୟୁଗୋସ୍ଲୋଭାକିଆ, ହଙ୍ଗେରୀ, ପୋଲାଣ୍ଡ, ଫିନ୍ଲାଣ୍ଡ, ଲିଥୁଆନିଆ, ଏଷ୍ଟୋନିଆ ଏବଂ ଲାଟଭିଆ ।
(ଞ) ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧରେ କେଉଁ ଯୁଦ୍ଧ ଉପକରଣଗୁଡ଼ିକ ପ୍ରଥମ ଥର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧରେ ଟ୍ୟାଙ୍କ, ଉଡ଼ାଜାହାଜ (ବିମାନ), ବୁଡ଼ାଜାହାଜ (ସବ୍ମେରିନ୍), ବିଷାକ୍ତ ଗ୍ୟାସ୍ ଏବଂ ଆକାଶରୁ ନିକ୍ଷେପ କରାଯାଉଥିବା ବୋମା ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥିଲା ।
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
୩. ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଗୋଟିଏ ବାକ୍ୟରେ ଲେଖ:
(କ) କି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ବିସମାର୍କ ଚୁକ୍ତି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ଫ୍ରାନ୍ସକୁ ୟୁରୋପୀୟ ରାଜନୀତିରେ ଏକଘରିକିଆ (ମିତ୍ରହୀନ) କରି ରଖିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ବିସମାର୍କ କୂଟନୈତିକ ଚୁକ୍ତି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
(ଖ) କେଉଁ ସ୍ଥାନରେ କାଇଜର ଦ୍ୱିତୀୟ ୱିଲିୟମ ମରକ୍କୋ ସୁଲତାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇବେ, ମରକ୍କୋର ସାର୍ବଭୌମ କ୍ଷମତା ବଜାୟ ରଖିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବେ ଏବଂ ସେଠାକାର ବାଣିଜ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସବୁ ଦେଶକୁ ସମାନ ସୁଯୋଗ ଦେବେ ବୋଲି ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: କାଇଜର ଦ୍ୱିତୀୟ ୱିଲିୟମ ମରକ୍କୋର 'ଟାଞ୍ଜିଅର୍' (Tangier) ସହରକୁ ଯାଇ ଏହି ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ ।
(ଗ) ୧୯୦୬ ମସିହା ଜାନୁଆରୀ ମାସରେ କେଉଁଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ସମ୍ମିଳନୀରେ ଫ୍ରାନ୍ସ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଉପାୟରେ ଓ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ମରକ୍କୋରେ କେତେକ ଆର୍ଥିକ ସୁବିଧା ଉପଭୋଗ କରିବ କିନ୍ତୁ ମରକ୍କୋ ଅଧିକାର କରିପାରିବ ନାହିଁ ବୋଲି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଗଲା ?
ଉତ୍ତର: ୧୯୦୬ ମସିହା ଜାନୁଆରୀରେ ସ୍ପେନ୍ର 'ଆଲଜେସିରାସ୍' (Algeciras) ଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ସମ୍ମିଳନୀରେ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଥିଲା ।
(ଘ) ୧୯୦୮ ମସିହାର କେଉଁ ଘଟଣାଟି ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ ଓ ସର୍ବିଆ ମଧ୍ୟରେ ଶତ୍ରୁତା ବୃଦ୍ଧି କରିବାରେ ଏକ ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ୧୯୦୮ ମସିହାରେ ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ ଦ୍ୱାରା ବୋସନିଆ ଓ ହର୍ଜିଗୋଭିନାକୁ ନିଜ ସାମ୍ରାଜ୍ୟରେ ମିଶାଇବା ଘଟଣାଟି ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ ଓ ସର୍ବିଆ ମଧ୍ୟରେ ଶତ୍ରୁତା ବୃଦ୍ଧି କରିବାରେ ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲା ।
(ଙ) ଜର୍ମାନ କାଇଜର ଅଗାଦିର ବନ୍ଦରକୁ ପଠାଇଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ଜାହାଜର ନାମ କ’ଣ ଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ଜର୍ମାନ କାଇଜର ଅଗାଦିର ବନ୍ଦରକୁ ପଠାଇଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ଜାହାଜର ନାମ 'ପାନ୍ଥର' (Panther) ଥିଲା ।
(ଚ) ଫ୍ରାନ୍ସିସ୍ ଫର୍ଡିନାଣ୍ଡଙ୍କ ହତ୍ୟାକାରୀ କେଉଁ ଗୁପ୍ତ ସଂଗଠନ ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ଫ୍ରାନ୍ସିସ୍ ଫର୍ଡିନାଣ୍ଡଙ୍କ ହତ୍ୟାକାରୀ ଗାଭ୍ରିଲୋ ପ୍ରିନ୍ସିପ ସର୍ବିଆର ଗୁପ୍ତ ସଂଗଠନ 'ବ୍ଲାକ ହ୍ୟାଣ୍ଡ' (Black Hand) ବା 'ମୃତ୍ୟୁ କିମ୍ବା ସଂଘଠନ' ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଥିଲା ।
(ଛ) ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧରେ ପରସ୍ପରର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଥିବା ଦୁଇ ଗୋଷ୍ଠୀ କ’ଣ ଭାବରେ ପରିଚିତ ଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧରେ ପରସ୍ପରର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଥିବା ଦୁଇ ଗୋଷ୍ଠୀ 'କେନ୍ଦ୍ରଶକ୍ତି' (Central Powers) ଏବଂ 'ମିତ୍ରଶକ୍ତି' (Allied Powers) ଭାବରେ ପରିଚିତ ଥିଲେ ।
(ଜ) ଜର୍ମାନୀ କେବେ ଯୁଦ୍ଧ ବିରତି ସନ୍ଧିରେ ସ୍ୱାକ୍ଷର କଲା ?
ଉତ୍ତର: ଜର୍ମାନୀ ୧୯୧୮ ମସିହା ନଭେମ୍ବର ୧୧ ତାରିଖରେ ଯୁଦ୍ଧ ବିରତି ସନ୍ଧିରେ ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିଲା ।
(ଝ) ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ଜର୍ମାନୀର କାଇଜର କିଏ ଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ଜର୍ମାନୀର କାଇଜର (ସମ୍ରାଟ) 'ଦ୍ୱିତୀୟ ୱିଲିୟମ' (Kaiser Wilhelm II) ଥିଲେ ।
(ଞ) ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧପରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିବା ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ଅନୁଷ୍ଠାନର ନାମ କ’ଣ ଥିଲା ?
ଉତ୍ତର: ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧପରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିବା ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ଅନୁଷ୍ଠାନର ନାମ 'ରାଷ୍ଟ୍ରସଂଘ' ବା 'ଲିଗ୍ ଅଫ୍ ନେସନ୍ସ' (League of Nations) ଥିଲା ।
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
୪. ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରଶ୍ନରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଚାରିଗୋଟି ବିକଳ୍ପ ମଧ୍ୟରୁ ଠିକ୍ ଉତ୍ତରଟି ସଙ୍ଗେ ତା’ର କ୍ରମିକ ନମ୍ବର ବାଛି ଲେଖ:
(କ) ୧୮୭୦ ମସିହାରେ କେଉଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଫ୍ରାନ୍ସ ଜର୍ମାନୀ ଦ୍ୱାରା ପରାସ୍ତ ହୋଇଥିଲା ?
(i) ରୁଷିଆ-ତୁର୍କୀ ଯୁଦ୍ଧ
(ii) ବଲକାନ ଯୁଦ୍ଧ
(iii) ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ-ସର୍ବିଆ ଯୁଦ୍ଧ
(iv) ସିଦାନ ଯୁଦ୍ଧ
ଉତ୍ତର: (iv) ସିଦାନ ଯୁଦ୍ଧ
(L) ୧୮୮୨ ମସିହାରେ ଜର୍ମାନୀ-ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ ରାଜିନାମାରେ କେଉଁ ଦେଶ ଯୋଗ ଦେବା ଫଳରେ ତ୍ରିଶକ୍ତି-ମେଣ୍ଟ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା ?
(i) ରୁଷିଆ
(ii) ଫ୍ରାନ୍ସ
(iii) ଇଟାଲୀ
(iv) ଇଂଲଣ୍ଡ
ଉତ୍ତର: (iii) ଇଟାଲୀ
(M) ଇଂଲଣ୍ଡ କେବେ ରୁଷିଆ ସହିତ ଚୁକ୍ତି ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିଲା ?
(i) ୧୮୯୪
(ii) ୧୯୦୨
(iii) ୧୯୦୪
(iv) ୧୯୦୭
ଉତ୍ତର: (iv) ୧୯୦୭
(N) ୧୮୯୦ ମସିହା ପରେ କେଉଁ ଦେଶ ନୌଶକ୍ତିରେ ଇଂଲଣ୍ଡ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ବୃଦ୍ଧି ଘଟାଇଛି ବୋଲି ଘୋଷଣା କଲା ?
(i) ଇଟାଲୀ
(ii) ଫ୍ରାନ୍ସ
(iii) ଜର୍ମାନୀ
(iv) ରୁଷିଆ
ଉତ୍ତର: (iii) ଜର୍ମାନୀ
(O) ୧୮୯୯ ଓ ୧୯୦୭ ମସିହାରେ କେଉଁଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିବା ସମ୍ମିଳନୀଗୁଡ଼ିକରେ ଯୁଦ୍ଧ ନିବାରଣ ପାଇଁ ଆଇନ ପ୍ରଣୟନ କରାଯାଇଥିଲା ?
(i) ବର୍ଲିନ
(ii) ଆଲଜେସିରାସ
(iii) ହେଗ୍
(iv) ପ୍ୟାରିସ୍
ଉତ୍ତର: (iii) ହେଗ୍
(P) ଆର୍କଡ୍ୟୁକ୍ ଫ୍ରାନ୍ସିସ୍ ଫର୍ଡିନାଣ୍ଡ ଓ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସୋଫିଆଙ୍କୁ କେଉଁ ଅଞ୍ଚଳରେ ହତ୍ୟା କରାଯାଇଥିଲା ?
(i) ଉତ୍ତର: ବୋସନିଆ (ସାରାଜେଭୋ ସହର ବୋସନିଆ ଅଞ୍ଚଳରେ ଅବସ୍ଥିତ)
(ii) ସର୍ବିଆ
(iii) ହର୍ଜିଗୋଭିନା
(iv) ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ
ଉତ୍ତର: (i) ଉତ୍ତର: ବୋସନିଆ
(Q) କେଉଁ ତାରିଖରେ ଅଷ୍ଟ୍ରିଆ ସର୍ବିଆ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରି ସର୍ବିଆ ବିରୋଧରେ ଯୁଦ୍ଧ ଘୋଷଣା କଲା ?
(i) ୧୯୧୪ ଜୁନ୍ ୨୮
(ii) ୧୯୧୪ ଜୁଲାଇ ୨୩
(iii) ୧୯୧୪ ଜୁଲାଇ ୨۸
(iv) ୧୯୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧
ଉତ୍ତର: (iii) ୧୯୧୪ ଜୁଲାଇ ୨୮
(R) ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକା କେବେ ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧରେ ଜଡ଼ିତ ହେଲା ?
(i) ୧୯୧୫
(ii) ୧୯୧୬
(iii) ୧୯୧୭
(iv) ୧୯୧୮
ଉତ୍ତର: (iii) ୧୯୧୭
(S) ପ୍ୟାରିସ୍ ଶାନ୍ତି ସମ୍ମିଳନୀରେ କିଏ ଚଉଦ ସୂତ୍ରୀ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ ?
(i) ଦ୍ୱିତୀୟ ୱିଲିୟମ
(ii) କ୍ଲେମେନ୍ସୁ
(iii) ଲୟଡ୍ ଜର୍ଜ
(iv) ଉଡ୍ରୋ ୱିଲସନ୍
ଉତ୍ତର: (iv) ଉଡ୍ରୋ ୱିଲସନ୍
(T) ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧପରେ ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କୁ କାହିଁକି ବହୁ ପରିମାଣରେ କାଗଜ ଟଙ୍କା ପ୍ରଚଳନ କରିବାକୁ ପଡ଼ିଲା ?
(i) ଉତ୍ପାଦନ ହ୍ରାସ ପାଇବା ଯୋଗୁଁ
(ii) ଭାରି ସଂଖ୍ୟାର ଋଣ ଯୋଗୁଁ
(iii) ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ଯୋଗୁଁ
(iv) ଟଙ୍କାର ମୂଲ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଇବା ଯୋଗୁଁ
ଉତ୍ତର: (ii) ଭାରି ସଂଖ୍ୟାର ଋଣ ଯୋଗୁଁ
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
୪. ବୋର୍ଡ ପରୀକ୍ଷା ମାଷ୍ଟ୍ରି ଟିପ୍ସ ଓ ସାଧାରଣ ଭୁଲ୍ (Board Exam Tips & Pitfalls)
୪.୧ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପରୀକ୍ଷା ଟିପ୍ସ (Exam Scoring Secrets):
୪.୨ ସାଧାରଣ ଭୁଲ୍ ଯାହାକୁ ଏଡ଼ାଇବା ଉଚିତ୍ (Common Student Mistakes):
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
(ନୋଟ୍ସ ପ୍ରସ୍ତୁତି: ଉତ୍କଳ ସ୍କିଲ୍ ସେଣ୍ଟର - BSE Odisha 100% Full Textbook Master Edition)
🤖 Have a Doubt in this Chapter?
Ask Gundulu AI Voice Tutor to explain any question in bilingual Odia & English with 24/7 step-by-step guidance!
🚀 Try Gundulu AI on Utkal Skill Centre App