ବୋର୍ଡ ଅଫ୍ ସେକେଣ୍ଡାରୀ ଏଜୁକେସନ୍ (BSE Odisha) — ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଧ୍ୟାୟ ମାଷ୍ଟର ନୋଟ୍ସ
ଶ୍ରେଣୀ: Class 9 | ବିଷୟ: Odia Grammer
ଅଧ୍ୟାୟ: Class9 OdiaGram Ch05 Krudanta
୧. ଅଧ୍ୟାୟର ସାରାଂଶ ଓ ମାଇଣ୍ଡ ମ୍ୟାପ୍ (Mind Map & Conceptual Architecture)
ଅଧ୍ୟାୟର ସାରାଂଶ:
ଏହି ଅଧ୍ୟାୟଟି ଓଡ଼ିଆ ବ୍ୟାକରଣର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଭାଗ 'କୃଦନ୍ତ ପଦ' ଉପରେ ଆଧାରିତ। ଭାଷାରେ ନୂତନ ଶବ୍ଦ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପାଇଁ ଧାତୁ ସହିତ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗ କରାଯାଏ। ଯେଉଁ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଧାତୁ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ନୂଆ ଶବ୍ଦ ଗଠନ କରେ, ତାହାକୁ 'କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ' କୁହାଯାଏ। ଏହି କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗରେ ଗଠିତ ଶବ୍ଦକୁ 'କୃଦନ୍ତ ପଦ' କୁହାଯାଏ। କୃଦନ୍ତ ପଦଗୁଡ଼ିକ ମୁଖ୍ୟତଃ ତିନି ପ୍ରକାରର ହୋଇଥାଏ: ତତ୍ସମ କୃଦନ୍ତ, ତଦ୍ଭବ କୃଦନ୍ତ ଏବଂ ଦେଶଜ କୃଦନ୍ତ। ସଂସ୍କୃତ ଧାତୁ ସହିତ ସଂସ୍କୃତ କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗ ହୋଇ ତତ୍ସମ କୃଦନ୍ତ ଶବ୍ଦ ଗଠିତ ହୁଏ। ସଂସ୍କୃତ ଧାତୁରୁ ଜାତ ଓଡ଼ିଆ ଧାତୁ ସହିତ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗ ହୋଇ ତଦ୍ଭବ କୃଦନ୍ତ ଶବ୍ଦ ଗଠିତ ହୁଏ। ଓଡ଼ିଆ ଧାତୁ ସହିତ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗ ହୋଇ ଦେଶଜ କୃଦନ୍ତ ଶବ୍ଦ ଗଠିତ ହୁଏ। ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ବିଭିନ୍ନ ସଂସ୍କୃତ ଓ ଓଡ଼ିଆ କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଯୋଗରେ ଗଠିତ କୃଦନ୍ତ ପଦଗୁଡ଼ିକର ବିସ୍ତୃତ ଉଦାହରଣ ସହ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, 'ସନ୍' ପ୍ରତ୍ୟୟର ବିଶେଷ ପ୍ରୟୋଗ (ଇଚ୍ଛା ଅର୍ଥରେ) ମଧ୍ୟ ଆଲୋଚନା କରାଯାଇଛି।
ମାଇଣ୍ଡ ମ୍ୟାପ୍ (Conceptual Architecture):
```
କୃଦନ୍ତ ପଦ
ଧାତୁ ପ୍ରତ୍ୟୟ
| କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ
| ═══════════════════════════════════════════════════════════════════════════════
| ସଂସ୍କୃତ କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଓଡ଼ିଆ କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ
```
୨. ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ, ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଓ ଗାଣିତିକ ସୂତ୍ରାବଳୀ (Comprehensive Theory & Formulas)
୨.୧ କୃଦନ୍ତ ପଦ (Krudanta Pada):
ଭାଷାକୁ ଗତିଶୀଳ ଓ ଭାବ ପ୍ରକାଶ କରିବା ପାଇଁ ଅନେକ ଶବ୍ଦ ଆବଶ୍ୟକ ହୋଇଥାଏ। ଏହି ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକ ଧାତୁ ସହିତ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗ କରାଯାଇ ଗଠିତ ହୋଇଥାଏ। ଯେଉଁ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଧାତୁ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ନୂତନ ଶବ୍ଦ ଗଠନ କରେ, ତାହାକୁ 'କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ' କୁହାଯାଏ। ଏହି କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗରେ ଗଠିତ ଶବ୍ଦକୁ 'କୃଦନ୍ତ ପଦ' କୁହାଯାଏ।
(କୃତ୍ + ଅନ୍ତ = କୃଦନ୍ତ । ଯାହା ଅନ୍ତ ବା ଶେଷରେ କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ ହୋଇଥାଏ ତାହା କୃଦନ୍ତ।)
୨.୨ କୃଦନ୍ତ ପଦର ପ୍ରକାରଭେଦ:
କୃଦନ୍ତ ପଦ ମୁଖ୍ୟତଃ ତିନି ପ୍ରକାରର:
୧. ତତ୍ସମ କୃଦନ୍ତ ଶବ୍ଦ: ସଂସ୍କୃତ ଧାତୁ ସହିତ ସଂସ୍କୃତ କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗ ହୋଇ ଯେଉଁ ଶବ୍ଦ ଗଠିତ ହୁଏ ଏବଂ ଯାହା ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ଅବିକଳ ଭାବେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ, ତାହାକୁ ତତ୍ସମ କୃଦନ୍ତ ଶବ୍ଦ କୁହାଯାଏ।
୨. ତଦ୍ଭବ କୃଦନ୍ତ ଶବ୍ଦ: ସଂସ୍କୃତ ଧାତୁରୁ ଜାତ ଓଡ଼ିଆ ଧାତୁ ସହିତ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗ ହୋଇ ଯେଉଁ ଶବ୍ଦ ଗଠିତ ହୁଏ, ତାହାକୁ ତଦ୍ଭବ କୃଦନ୍ତ ଶବ୍ଦ କୁହାଯାଏ।
୩. ଦେଶଜ କୃଦନ୍ତ ଶବ୍ଦ: ଓଡ଼ିଆ ଧାତୁ ସହିତ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗ ହୋଇ ଯେଉଁ ଶବ୍ଦ ଗଠିତ ହୁଏ, ତାହାକୁ ଦେଶଜ କୃଦନ୍ତ ଶବ୍ଦ କୁହାଯାଏ।
୨.୩ ସଂସ୍କୃତ କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଓ ନିଷ୍ପନ୍ନ ତତ୍ସମ ଶବ୍ଦ:
ସଂସ୍କୃତ ଭାଷାରେ ବ୍ୟବହୃତ କେତେକ ପ୍ରମୁଖ କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଓ ସେମାନଙ୍କ ଯୋଗରେ ଗଠିତ ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା:
୧. ‘ଅ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୨. ‘ଅନ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୩. ‘ଅକ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୪. ‘ଉକ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୫. ‘ଇ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୬. ‘ଇଷ୍ଣୁ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୭. ‘ଇନ୍’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୮. ‘ତ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୯. ‘ତି’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୦. ‘ତବ୍ୟ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୧. ‘ଅନୀୟ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୨. ‘ଇତ୍ର’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୩. ‘ଯ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୪. ‘ତ୍ର’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୫. ‘ତୃ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୬. ‘ର’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୭. ‘ନ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୮. ‘ଉର’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୯. ‘ସନ୍’ ପ୍ରତ୍ୟୟ (ଇଚ୍ଛା ଅର୍ଥରେ):
୨.୪ ଓଡ଼ିଆ କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଓ ନିଷ୍ପନ୍ନ ତଦ୍ଭବ – ଦେଶଜ ଶବ୍ଦ:
ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ବ୍ୟବହୃତ କେତେକ ପ୍ରମୁଖ କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଓ ସେମାନଙ୍କ ଯୋଗରେ ଗଠିତ ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା:
୧. ‘ଅ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୨. ‘ଅଣ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୩. ‘ଅଣା’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୪. ‘ଅଣି’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୫. ‘ଅନ୍ତା’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୬. ‘ଅନ୍ତି’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୭. ‘ଆ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୮. ‘ଆଣ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୯. ‘ଆଣି’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୦. ‘ଆଉ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୧. ‘ଆଳି’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୨. ‘ଇ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୩. ‘ଉଆ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୪. ‘ଉଆଳ’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୫. ‘ଉଆଳି’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୬. ‘ଉଣି’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୭. ‘ଉଣା’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୧୮. ‘ଏଣି’ ପ୍ରତ୍ୟୟ:
୩. ପାଠ୍ୟପୁସ୍ତକ ଅଭ୍ୟାସ ପ୍ରଶ୍ନାବଳୀର ୧୦୦% ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମାଧାନ (100% Complete Solved Exercises)
ଅନୁଶୀଳନୀ
Q1. କୃଦନ୍ତ କାହାକୁ କୁହାଯାଏ – ଉଦାହରଣ ସହ ବୁଝାଇ ଲେଖ ।
ଉତ୍ତର:
ଭାଷାକୁ ଗତିଶୀଳ ଓ ଭାବ ପ୍ରକାଶ କରିବା ପାଇଁ ଅନେକ ଶବ୍ଦ ଆବଶ୍ୟକ ହୋଇଥାଏ। ଏହି ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକ ଧାତୁ ସହିତ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗ କରାଯାଇ ଗଠିତ ହୋଇଥାଏ। ଯେଉଁ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଧାତୁ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ନୂତନ ଶବ୍ଦ ଗଠନ କରେ, ତାହାକୁ 'କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ' କୁହାଯାଏ। ଏହି କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗରେ ଗଠିତ ଶବ୍ଦକୁ 'କୃଦନ୍ତ ପଦ' କୁହାଯାଏ।
ଅର୍ଥାତ୍, ଧାତୁ + କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ = କୃଦନ୍ତ ପଦ।
କୃଦନ୍ତ ପଦଗୁଡ଼ିକ ମୁଖ୍ୟତଃ ତିନି ପ୍ରକାରର ହୋଇଥାଏ: ତତ୍ସମ କୃଦନ୍ତ, ତଦ୍ଭବ କୃଦନ୍ତ ଏବଂ ଦେଶଜ କୃଦନ୍ତ।
ଉଦାହରଣ:
Q2. ନିମ୍ନଲିଖିତ ପଦଗୁଡ଼ିକରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇ ଥିବା ପ୍ରତ୍ୟୟଗୁଡ଼ିକୁ ଚିହ୍ନାଅ ।
ପାଠକ, ମୁକ୍ତି, ଆର୍ଯ୍ୟ, ବେଦ, ଗଡ଼ାଣି, ହସ, ପାଉଣା, ଖେଳାଳି, ଚଳନ୍ତି, ସ୍ମରଣୀୟ, ଗୁଣୀ ।
ଉତ୍ତର:
Q3. ନିମ୍ନଲିଖିତ ପଦ ଗୁଡ଼ିକରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିବା ଧାତୁ ଗୁଡ଼ିକୁ ଚିହ୍ନାଅ ।
ଶାନ୍ତ, ଦାତବ୍ୟ, ଭକ୍ତି, ଶିଷ୍ୟ, ସ୍ତୋତ୍ର, କ୍ଷୁଦ୍ର, ଶିକ୍ଷକ, ଚାଲି, କଟାଳି, ପଢୁଆ, ଭସାଣି, ଝୁଲଣ, ପିଟଣା ।
ଉତ୍ତର:
Q4. କୃଦନ୍ତ ପଦର ସହାୟତାରେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ବାକ୍ୟାଂଶଗୁଡ଼ିକୁ ଏକ ପଦରେ ପ୍ରକାଶ କର ।
କ) ଯେ ପାଠ କରେ = ପାଠକ (ପଠ୍ + ଅକ)
ଖ) ଯେ ନୃତ୍ୟ କରେ = ନର୍ତ୍ତକ (ନୃତ୍ + ଅକ)
ଗ) ଯେ ଭିକ୍ଷା କରେ = ଭିକ୍ଷୁକ (ଭିକ୍ଷ୍ + ଉକ)
ଘ) ଯାହା କରିବା ଉଚିତ = କର୍ତ୍ତବ୍ୟ (କୃ + ତବ୍ୟ)
ଙ) ଯେ ଶୁଣେ = ଶ୍ରୋତା (ଶ୍ରୁ + ତୃ)
ଚ) ଯେ ମରିଅଛି = ମୃତ (ମୃ + ତ)
ଛ) ମଧୁପାନ କରେ ଯେ = ମଧୁପ (ମଧୁ + ପା + ଅ)
ଜ) ଯେ ଜଗେ = ଜଗୁଆଳ (ଜଗ୍ + ଉଆଳ)
ଝ) ଯେ ଶାସନ କରେ = ଶାସକ (ଶାସ୍ + ଅକ)
ଞ) ଦାନର ଯୋଗ୍ୟ = ଦାତବ୍ୟ (ଦା + ତବ୍ୟ)
ଟ) ଯେ ଗାନ କରେ = ଗାୟକ (ଗୈ + ଅକ)
ଠ) ଜାଣିବାର ଇଚ୍ଛା = ଜିଜ୍ଞାସା (ଜ୍ଞା – ସନ୍ + ଆ)
ଡ) ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ = ଦିଦୃକ୍ଷୁ (ଦୃଶ୍ – ସନ୍ + ଉ)
Q5. ନିମ୍ନଲିଖିତ ପଦଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ କୃଦନ୍ତ ପଦ ଗୁଡ଼ିକୁ ବାଛି ଲେଖ ।
ଗାଉଣା, ବୈଷ୍ଣବ, ଗନ୍ତବ୍ୟ, ଉଠାଣି, ଦାଶରଥୀ, ଖେଳୁଆଳ, କୌତୁକ, ପାଠ୍ୟ, ଶାରୀରିକ, ନିନ୍ଦୁକ ।
ଉତ୍ତର:
ନିମ୍ନଲିଖିତ ପଦଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ କୃଦନ୍ତ ପଦଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:
(ବୈଷ୍ଣବ, ଦାଶରଥୀ, କୌତୁକ, ଶାରୀରିକ ଏଗୁଡ଼ିକ ତଦ୍ଧିତ ପଦ, କୃଦନ୍ତ ପଦ ନୁହେଁ।)
Q6. ଉପଯୁକ୍ତ ଧାତୁ ବା ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗ କରି ଶୂନ୍ୟସ୍ଥାନ ପୂରଣ କର ।
କ) ମା + ତୃ = ମାତୃ
ଖ) ଧର୍ + ଆଳି = ଧରାଳି
ଗ) ଲଢ଼୍ + ଉଆ = ଲଢୁଆ
ଘ) ନୀ + ତ୍ର = ନେତ୍ର
ଙ) ଦୃଶ୍ + ଅନ = ଦର୍ଶନ
ଚ) ଉଡ଼୍ + ଅନ୍ତା = ଉଡ଼ନ୍ତା
ଛ) କାଟ୍ + ଆଳି = କଟାଳି
ଜ) ଡର୍ + ଉଆ = ଡରୁଆ
ଝ) ଢାଙ୍କ୍ + ଉଣି = ଢାଙ୍କୁଣି
୪. ବୋର୍ଡ ପରୀକ୍ଷା ମାଷ୍ଟ୍ରି ଟିପ୍ସ ଓ ସାଧାରଣ ଭୁଲ୍ (Board Exam Tips & Pitfalls)
୪.୧ ବୋର୍ଡ ପରୀକ୍ଷା ମାଷ୍ଟ୍ରି ଟିପ୍ସ:
୧. ମୂଳ ଧାରଣା ସ୍ପଷ୍ଟ କରନ୍ତୁ: କୃଦନ୍ତ ପଦର ସଂଜ୍ଞା, କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ କାହାକୁ କୁହାଯାଏ ଏବଂ ଧାତୁ ଓ ପ୍ରତ୍ୟୟର ସମ୍ପର୍କକୁ ଭଲ ଭାବରେ ବୁଝନ୍ତୁ। ଏହା ଆପଣଙ୍କୁ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜଟିଳ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ।
୨. ଧାତୁ ଓ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଚିହ୍ନିବା ଅଭ୍ୟାସ କରନ୍ତୁ: ବିଭିନ୍ନ କୃଦନ୍ତ ପଦରୁ ଧାତୁ ଓ ପ୍ରତ୍ୟୟକୁ ଅଲଗା କରି ଚିହ୍ନିବା ଅଭ୍ୟାସ କରନ୍ତୁ। ଏଥିପାଇଁ ପାଠ୍ୟପୁସ୍ତକରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ସମସ୍ତ ଉଦାହରଣକୁ ବାରମ୍ବାର ଅଭ୍ୟାସ କରନ୍ତୁ।
୩. ପ୍ରତ୍ୟୟର ପ୍ରକାରଭେଦ ମନେରଖନ୍ତୁ: ସଂସ୍କୃତ କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ (ଅ, ଅନ, ଅକ, ତବ୍ୟ, ଅନୀୟ, ଇତ୍ର, ତ୍ର, ତୃ, ତି, ଇନ୍, ତ, ଯ, ଇଷ୍ଣୁ, ଉକ, ଉର, ର, ନ, ସନ୍) ଏବଂ ଓଡ଼ିଆ କୃତ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ (ଅ, ଆ, ଇ, ଅଣ, ଅଣା, ଅଣି, ଆଣି, ଅନ୍ତା, ଏଣି, ଉଆଳ, ଇବା, ଉଣି, ଉଆ, ରା, ଅତି, ଉଣା) ଗୁଡ଼ିକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ଭାବରେ ମନେରଖନ୍ତୁ।
୪. ଉଦାହରଣ ସହ ଅଭ୍ୟାସ: ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରତ୍ୟୟ ପାଇଁ ଅତି କମରେ ୫-୧୦ଟି ଉଦାହରଣ ଲେଖି ଅଭ୍ୟାସ କରନ୍ତୁ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଆପଣଙ୍କର ସ୍ମରଣ ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ।
୫. ବାକ୍ୟାଂଶକୁ ଏକ ପଦରେ ପ୍ରକାଶ କରିବା: 'ଯେ ପାଠ କରେ' = 'ପାଠକ' ଭଳି ବାକ୍ୟାଂଶକୁ କୃଦନ୍ତ ପଦରେ ପ୍ରକାଶ କରିବା ଅଭ୍ୟାସ କରନ୍ତୁ। ଏହି ପ୍ରକାର ପ୍ରଶ୍ନ ପରୀକ୍ଷାରେ ଅଧିକ ଆସିଥାଏ।
୬. 'ସନ୍' ପ୍ରତ୍ୟୟର ବିଶେଷ ପ୍ରୟୋଗ: 'ଇଚ୍ଛା' ଅର୍ଥରେ ବ୍ୟବହୃତ 'ସନ୍' ପ୍ରତ୍ୟୟର ନିୟମ ଓ ଉଦାହରଣଗୁଡ଼ିକୁ ବିଶେଷ ଭାବରେ ମନେରଖନ୍ତୁ (ଯଥା: ପିପାସା, ଜିଜ୍ଞାସା, ମୁମୁକ୍ଷା ଇତ୍ୟାଦି)।
୭. ନିୟମିତ ପୁନରାବୃତ୍ତି: ବ୍ୟାକରଣ ନିୟମଗୁଡ଼ିକୁ ନିୟମିତ ଭାବରେ ପୁନରାବୃତ୍ତି କରନ୍ତୁ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଆପଣଙ୍କର ସନ୍ଦେହ ଦୂର ହେବ ଏବଂ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ବଢ଼ିବ।
୮. ପୂର୍ବବର୍ଷ ପ୍ରଶ୍ନପତ୍ର ଅଭ୍ୟାସ: ପୂର୍ବବର୍ଷର ପ୍ରଶ୍ନପତ୍ରଗୁଡ଼ିକରୁ କୃଦନ୍ତ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ପ୍ରଶ୍ନଗୁଡ଼ିକୁ ସମାଧାନ କରନ୍ତୁ। ଏହା ପରୀକ୍ଷା ପ୍ୟାଟର୍ନ ବୁଝିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ।
୪.୨ ସାଧାରଣ ଭୁଲ୍ (Common Pitfalls):
୧. ଧାତୁ ଓ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଚିହ୍ନିବାରେ ଭୁଲ୍: ଅନେକ ସମୟରେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ କୃଦନ୍ତ ପଦରୁ ଠିକ୍ ଧାତୁ କିମ୍ବା ପ୍ରତ୍ୟୟ ଚିହ୍ନିବାରେ ଭୁଲ୍ କରିଥାନ୍ତି। ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, 'ପାଠକ' ଶବ୍ଦରେ 'ପାଠ' ଧାତୁ ଭାବି ଭୁଲ୍ କରିଥାନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ଧାତୁ ହେଉଛି 'ପଠ୍'।
୨. ତତ୍ସମ ଓ ତଦ୍ଭବ କୃଦନ୍ତ ମଧ୍ୟରେ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ: ସଂସ୍କୃତ ଓ ଓଡ଼ିଆ ଧାତୁରୁ ନିଷ୍ପନ୍ନ କୃଦନ୍ତ ପଦଗୁଡ଼ିକୁ ଚିହ୍ନିବାରେ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାଏ। ଏଥିପାଇଁ ଉଭୟ ପ୍ରକାରର ଧାତୁ ଓ ପ୍ରତ୍ୟୟର ଉଦାହରଣକୁ ଭଲ ଭାବରେ ଅଭ୍ୟାସ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ।
୩. ପ୍ରତ୍ୟୟର ଅର୍ଥଗତ ପ୍ରୟୋଗରେ ଭୁଲ୍: କେତେକ ପ୍ରତ୍ୟୟ ବିଶେଷ ଅର୍ଥରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଅନ୍ତି (ଯଥା: 'ସନ୍' ପ୍ରତ୍ୟୟ ଇଚ୍ଛା ଅର୍ଥରେ)। ଏହି ପ୍ରୟୋଗଗୁଡ଼ିକୁ ଠିକ୍ ଭାବରେ ନ ବୁଝିଲେ ଭୁଲ୍ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ଥାଏ।
୪. ଶବ୍ଦର ବନାନଗତ ତ୍ରୁଟି: କୃଦନ୍ତ ପଦ ଗଠନ କରିବା ସମୟରେ ବନାନଗତ ତ୍ରୁଟି ଏକ ସାଧାରଣ ଭୁଲ୍। ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, 'କର୍ତ୍ତବ୍ୟ' ବଦଳରେ 'କର୍ତ୍ତବ୍ଯ' ଲେଖିବା।
୫. ଅଭ୍ୟାସର ଅଭାବ: ବ୍ୟାକରଣ ଏକ ଅଭ୍ୟାସଭିତ୍ତିକ ବିଷୟ। ଯଦି ନିୟମିତ ଅଭ୍ୟାସ କରାନଯାଏ, ତେବେ ପରୀକ୍ଷା ସମୟରେ ଭୁଲ୍ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ବଢ଼ିଯାଏ।
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
(ନୋଟ୍ସ ପ୍ରସ୍ତୁତି: ଉତ୍କଳ ସ୍କିଲ୍ ସେଣ୍ଟର - BSE Odisha 100% Full Textbook Master Edition)
🤖 Have a Doubt in this Chapter?
Ask Gundulu AI Voice Tutor to explain any question in bilingual Odia & English with 24/7 step-by-step guidance!
🚀 Try Gundulu AI on Utkal Skill Centre App