ବୋର୍ଡ ଅଫ୍ ସେକେଣ୍ଡାରୀ ଏଜୁକେସନ୍ (BSE Odisha) — ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଧ୍ୟାୟ ମାଷ୍ଟର ନୋଟ୍ସ
ଶ୍ରେଣୀ: Class 9 | ବିଷୟ: Odia
ଅଧ୍ୟାୟ: Class9 Ch10 Bamanara Hata O Akashara Chandra
୧. ଅଧ୍ୟାୟର ସାରାଂଶ ଓ ମାଇଣ୍ଡ ମ୍ୟାପ୍ (Mind Map & Conceptual Architecture)
୧.୧ ଅଧ୍ୟାୟର ସାରାଂଶ:
'ବାମନର ହାତ ଓ ଆକାଶର ଚନ୍ଦ୍ର' ପ୍ରବନ୍ଧଟି ପଣ୍ଡିତ ଗୋଦାବରୀଶ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଆତ୍ମଜୀବନୀ 'ଅର୍ଦ୍ଧଶତାବ୍ଦୀର ଓଡ଼ିଶା ଓ ତହିଁରେ ମୋ ସ୍ଥାନ'ର ଏକ ଅଂଶବିଶେଷ। ଏହି ପ୍ରବନ୍ଧରେ ଲେଖକ ନିଜର ଉଚ୍ଚ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଶିକ୍ଷା ସମୟର ରୋମାଞ୍ଚକର ଅନୁଭୂତି, ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ସହ ସଂଘର୍ଷ, ତତ୍କାଳୀନ ଶିକ୍ଷାପଦ୍ଧତି ଏବଂ ସାମାଜିକ ଦୃଷ୍ଟିଭଙ୍ଗୀ ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରିଛନ୍ତି।
ପ୍ରବନ୍ଧର ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ ହେଉଛି 'ବାମନ' (ସାଧାରଣ, ଦରିଦ୍ର ବ୍ୟକ୍ତି)ର 'ଆକାଶର ଚନ୍ଦ୍ର' (ଉଚ୍ଚ ଆକାଂକ୍ଷା ବା ସଫଳତା)କୁ ହାତ ବଢ଼ାଇବାର ପ୍ରୟାସ। ଲେଖକ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି ଯେ, ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ହାତ ବଢ଼ାଇବା ହାସ୍ୟାସ୍ପଦ ମନେ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଅନେକ ଦରିଦ୍ର ଓ ସାଧାରଣ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜର ଦୃଢ଼ ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତି ଓ ପରିଶ୍ରମ ବଳରେ ଅସମ୍ଭବକୁ ସମ୍ଭବ କରିପାରିଛନ୍ତି। ଏଥିପାଇଁ ସେ ଆମେରିକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି, ବଙ୍ଗର ଲାଟ, ଚେକୋସ୍ଲୋଭାକିଆର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା, ମୁସୋଲିନି, ହିଟଲର, ଷ୍ଟାଲିନ ଏବଂ ଈଶ୍ୱରଚନ୍ଦ୍ର ବିଦ୍ୟାସାଗରଙ୍କ ଭଳି ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱମାନଙ୍କର ଉଦାହରଣ ଦେଇଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦରିଦ୍ର ପରିବେଶରୁ ଆସି ମଧ୍ୟ ମହାନ ସଫଳତା ହାସଲ କରିଥିଲେ।
ଲେଖକ ନିଜ ବାଲ୍ୟକାଳର ଦାରିଦ୍ର୍ୟକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି। ପୁରୀରେ ପଢ଼ିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କୁ କିପରି ଅଭାବ ଅନଟନର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା, ଜମି ବିକ୍ରି କରି ପାଠ ପଢ଼ିବା, ଖାଇବାକୁ ନପାଇ ପବନ ଖାଇ ରହିବା, ଏକ ପଇସାରେ ମିଠା କିଣିବାର ଅନୁଭୂତି ଇତ୍ୟାଦି ବିଷୟରେ ସେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି। ରାମକୃଷ୍ଣ ବୋଷଙ୍କ ଘରେ ତାଙ୍କୁ 'ପୂଜାରୀ' ବୋଲି ଭାବିବା ଏବଂ ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ଥିବା ପେଣ୍ଡାବାଳ ଯୋଗୁଁ 'ନାଟୁଆ ପିଲା' ବୋଲି ଚିଡ଼ାଇବା ଘଟଣା ମଧ୍ୟ ବର୍ଣ୍ଣିତ।
ଏହି ପ୍ରବନ୍ଧରେ ଲେଖକ ତତ୍କାଳୀନ ସମାଜରେ ପୁଅ ଓ ଝିଅ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଭେଦଭାବ, ନାରୀର ସ୍ଥିତି, କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଏବଂ କନ୍ୟାଶୁଳ୍କ ଭଳି ସାମାଜିକ ସମସ୍ୟା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଆଲୋକପାତ କରିଛନ୍ତି। ପୁଅକୁ ପିଣ୍ଡ ଦେବା ଅଧିକାର ଥିବାରୁ ତାକୁ ଅଧିକ ଆଦର ମିଳୁଥିବାବେଳେ, ଝିଅମାନଙ୍କୁ ଏକ ସମସ୍ୟା ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଉଥିଲା। ତେବେ, ଗ୍ରୀନଲାଣ୍ଡ, ସୁଇଜରଲାଣ୍ଡ ଓ ବର୍ମା ଭଳି ଦେଶରେ ନାରୀମାନଙ୍କର ଭିନ୍ନ ଭୂମିକା ଏବଂ ବର୍ତ୍ତମାନ ରାଜନୀତିରେ ନାରୀଙ୍କ ପ୍ରବେଶକୁ ମଧ୍ୟ ଲେଖକ ସୂଚାଇଛନ୍ତି।
ଶେଷରେ, ଲେଖକ ନିଜର ଦୃଢ଼ ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତି ଓ ଅଧ୍ୟବସାୟ ବଳରେ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖକଷ୍ଟ ସହି ମାଟିକାମୁଡ଼ି ପଡ଼ିରହିଥିଲେ ଏବଂ 'ଚନ୍ଦ୍ର'କୁ ହାତ ବଢ଼ାଇବାର ପ୍ରୟାସରେ ଲାଗିରହିଥିଲେ। 'ଜହ୍ନ ମାମୁ ସରଗ ଶଶୀ' ଗୀତକୁ ସେ ଏକ 'ମୃଗତୃଷ୍ଣା' ସହିତ ତୁଳନା କରିଛନ୍ତି, ଯାହା ପଛରେ ହଜାର ହଜାର ଲୋକ ଧାଇଁ ନିରାଶ ହୁଅନ୍ତି, ମାତ୍ର କେହି କେହି ସଫଳ ହୁଅନ୍ତି। ଲେଖକ ମଧ୍ୟ ସେହି ସଫଳତା ପଛରେ ଧାଇଁଥିଲେ।
୧.୨ ମାଇଣ୍ଡ ମ୍ୟାପ୍ (Mind Map & Conceptual Architecture)
```
ବାମନର ହାତ ଓ ଆକାଶର ଚନ୍ଦ୍ର
(ପଣ୍ଡିତ ଗୋଦାବରୀଶ ମିଶ୍ର)
.--------------------------------------------------------------------------------------------------.
୧. ଲେଖକ ପରିଚୟ ୨. ପ୍ରବନ୍ଧର ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ
.-----'-----. .------------'-------------.
୧.୧ ଜୀବନୀ ୧.୨ ସାହିତ୍ୟିକ କୃତି ୨.୧ 'ବାମନ ଓ ଚନ୍ଦ୍ର'ର ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ ୨.୨ ଲେଖକଙ୍କ ବାଲ୍ୟକାଳର ସଂଘର୍ଷ
.--------------------------------------------------------------------------------------------------.
୨.୩ ସାମାଜିକ ଦୃଷ୍ଟିଭଙ୍ଗୀ ୨.୪ ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା
.-----'-----. .------------'-------------.
୨.୩.୧ ପୁଅ-ଝିଅ ଭେଦଭାବ ୨.୩.୨ ନାରୀର ସ୍ଥିତି ଓ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ୨.୪.୧ ଏଣ୍ଟ୍ରାନ୍ସ ପରୀକ୍ଷା ୨.୪.୨ ଶ୍ରେଣୀ ଗଣନା ପଦ୍ଧତି
.--------------------------------------------------------------------------------------------------.
୨.୫ ଲେଖକଙ୍କ ଦୃଢ଼ତା ଓ ଆଶା
```
୨. ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ, ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଓ ଗାଣିତିକ ସୂତ୍ରାବଳୀ (Comprehensive Theory & Formulas)
୨.୧ ଲେଖକ ପରିଚୟ: ପଣ୍ଡିତ ଗୋଦାବରୀଶ ମିଶ୍ର (୧୮୮୬-୧୯୫୬)
ପଣ୍ଡିତ ଗୋଦାବରୀଶ ମିଶ୍ର ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟର ସତ୍ୟବାଦୀ ଗୋଷ୍ଠୀର ଅନ୍ୟତମ ବଳିଷ୍ଠ ସାରସ୍ଵତ ସାଧକ ଥିଲେ। ସେ ଏକାଧାରରେ ଜଣେ ସାହିତ୍ୟିକ, ସମାଜସେବୀ, ଶିକ୍ଷକ ଏବଂ ଆଦର୍ଶ ରାଜନୀତିକ ନେତା ଭାବରେ ସୁପରିଚିତ।
୨.୨ 'ବାମନର ହାତ ଓ ଆକାଶର ଚନ୍ଦ୍ର'ର ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ
'ବାମନର ହାତ ଓ ଆକାଶର ଚନ୍ଦ୍ର' ଏକ ରୂପକଧର୍ମୀ ଶୀର୍ଷକ। ଏଠାରେ 'ବାମନ' ସାଧାରଣ, ଦରିଦ୍ର, ନିମ୍ନବର୍ଗର ବା ଅସହାୟ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ବୁଝାଉଛି ଏବଂ 'ଆକାଶର ଚନ୍ଦ୍ର' ଉଚ୍ଚ ଆକାଂକ୍ଷା, ଦୁର୍ଲଭ ସଫଳତା, ବଡ଼ ପଦବୀ ବା ସ୍ୱପ୍ନକୁ ସୂଚାଉଛି। ବାମନର ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ହାତ ବଢ଼ାଇବା ଯେପରି ଅସମ୍ଭବ ଓ ହାସ୍ୟାସ୍ପଦ ମନେହୁଏ, ସେହିପରି ଜଣେ ସାଧାରଣ ବା ଦରିଦ୍ର ବ୍ୟକ୍ତି ପାଇଁ ଉଚ୍ଚ ସଫଳତା ହାସଲ କରିବା ସମାଜରେ ଅସମ୍ଭବ ମନେହୁଏ। ତେବେ, ଲେଖକ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି ଯେ ଦୃଢ଼ ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତି ଓ କଠିନ ପରିଶ୍ରମ ବଳରେ ଏହି ଅସମ୍ଭବକୁ ସମ୍ଭବ କରିହୁଏ।
୨.୩ ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ସତ୍ତ୍ୱେ ସଫଳତାର ଉଦାହରଣ
ଲେଖକ ଅନେକ ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱଙ୍କ ଉଦାହରଣ ଦେଇଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଦାରିଦ୍ର୍ୟରୁ ଉଠି ମହାନ ସଫଳତା ହାସଲ କରିଥିଲେ:
ଏହି ଉଦାହରଣଗୁଡ଼ିକ ମାଧ୍ୟମରେ ଲେଖକ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି ଯେ, ଜନ୍ମ ବା ପରିବେଶ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିର ସଫଳତାର ମାପକାଠି ନୁହେଁ।
୨.୪ ଲେଖକଙ୍କ ବାଲ୍ୟକାଳର ଶିକ୍ଷା ଓ ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ସହ ସଂଘର୍ଷ
ଲେଖକ ନିଜର ପୁରୀରେ ପଢ଼ିବା ସମୟର ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଓ ସଂଘର୍ଷକୁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି:
୨.୫ ତତ୍କାଳୀନ ସାମାଜିକ ଦୃଷ୍ଟିଭଙ୍ଗୀ
ଲେଖକ ତତ୍କାଳୀନ ସମାଜରେ ପ୍ରଚଳିତ କେତେକ ସାମାଜିକ ପ୍ରଥା ଓ ଦୃଷ୍ଟିଭଙ୍ଗୀ ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରିଛନ୍ତି:
୨.୬ ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା
୨.୭ ଲେଖକଙ୍କ ଦୃଢ଼ତା ଓ ଆଶା
ଲେଖକ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖକଷ୍ଟ ଓ ଅଭାବ ଅନଟନ ସହି ମଧ୍ୟ ନିଜ ଲକ୍ଷ୍ୟରୁ ବିଚ୍ୟୁତ ହୋଇନଥିଲେ। ସେ 'ବାମନ' ହୋଇ ମଧ୍ୟ 'ଚନ୍ଦ୍ର'କୁ ହାତ ବଢ଼ାଇବାର ପ୍ରୟାସରେ ଲାଗିରହିଥିଲେ। 'ଚନ୍ଦ୍ର' ତାଙ୍କୁ ଦାଉ ଦାଉ ଦିଶୁଥିଲା, ମାତ୍ର ତାହା କେତେ ଦୂରରେ ଥିଲା, ତାହା ସେ ବୁଝିପାରୁନଥିଲେ। 'ଜହ୍ନ ମାମୁ ସରଗ ଶଶୀ, ମୋ କାହ୍ନୁ ହାତରେ ପଡ଼ରେ ଖସି' ଶିଶୁଗୀତକୁ ଲେଖକ ଏକ 'ମୃଗତୃଷ୍ଣା' ସହିତ ତୁଳନା କରିଛନ୍ତି। ଏହି ମୃଗତୃଷ୍ଣା ପଛରେ ହଜାର ହଜାର ଲୋକ ଧାଇଁ ନିରାଶ ହୁଅନ୍ତି, ମାତ୍ର କେହି କେହି ସଫଳ ହୁଅନ୍ତି। ଲେଖକ ମଧ୍ୟ ସେହି ସଫଳତା ପଛରେ ଧାଇଁଥିଲେ। ଏହା ତାଙ୍କର ଅଦମ୍ୟ ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତି ଓ ଆଶାବାଦୀ ମନୋଭାବକୁ ଦର୍ଶାଏ।
୩. ପାଠ୍ୟପୁସ୍ତକ ଅଭ୍ୟାସ ପ୍ରଶ୍ନାବଳୀର ୧୦୦% ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମାଧାନ (100% Complete Solved Exercises)
୩.୧ ସୂଚନା (Glossary/Word Meanings):
୩.୨ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଉତ୍ତରମୂଳକ:
୧. ବିପରୀତାର୍ଥବୋଧକ ଶବ୍ଦ ଲେଖ ।
୨. ସନ୍ଧିବିଚ୍ଛେଦ କର ।
୩. ‘କ’ ସ୍ତମ୍ଭ ସହ ସଂପର୍କ ଥିବା ‘ଖ’ ସ୍ତମ୍ଭର ଶବ୍ଦକୁ ଯୋଗକର ।
୪. ବନ୍ଧନୀ ମଧ୍ୟରୁ ଉପଯୁକ୍ତ ଶବ୍ଦବାଛି ଶୂନ୍ୟସ୍ଥାନ ପୂରଣ କର ।
୫. ତଳେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକରେ ଉପସର୍ଗ ବ୍ୟବହାର କରି ନୂଆ ନୂଆ ଶବ୍ଦମାନ ଗଢ଼ ।
୩.୩ କ୍ଷୁଦ୍ର ଉତ୍ତରମୂଳକ:
୬. ବାମନ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ହାତ ବଢ଼ାଇବା ଚେଷ୍ଟା ନିତାନ୍ତ ହାସ୍ୟାସ୍ପଦ କାହିଁକି ?
ଉତ୍ତର: ବାମନର ହାତ ଚନ୍ଦ୍ର ପାଖରେ ପହଞ୍ଚିବା ଅସମ୍ଭବ। ସେହିପରି ଜଣେ ସାଧାରଣ ବା ଦରିଦ୍ର ବ୍ୟକ୍ତି ପାଇଁ ଉଚ୍ଚ ଆକାଂକ୍ଷା ବା ଦୁର୍ଲଭ ସଫଳତା ହାସଲ କରିବା ସମାଜରେ ଅସମ୍ଭବ ମନେହୁଏ। ତେଣୁ ଏହି ପ୍ରୟାସକୁ ନିତାନ୍ତ ହାସ୍ୟାସ୍ପଦ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି।
୭. ଈଶ୍ୱରଚନ୍ଦ୍ର ବିଦ୍ୟାସାଗରଙ୍କ ଜନ୍ମ କେଉଁଠାରେ ହୋଇଥୁଲା ?
ଉତ୍ତର: ଈଶ୍ୱରଚନ୍ଦ୍ର ବିଦ୍ୟାସାଗରଙ୍କ ଜନ୍ମ ସାମାନ୍ୟ ପୂଜାରୀ ଘରେ ହୋଇଥୁଲା।
୮. ଇତାଲୀର ଭାଗ୍ୟ ବିଧାତା କିଏ ଓ ତାଙ୍କର ଜନ୍ମ କେଉଁଠାରେ ହୋଇଥୁଲା ?
ଉତ୍ତର: ଇତାଲୀର ଭାଗ୍ୟ ବିଧାତା ଥିଲେ ମୁସୋଲିନି। ତାଙ୍କର ଜନ୍ମ ଏକ ଦରିଦ୍ର କମାର ଘରେ ହୋଇଥୁଲା।
୯. କେଉଁମାନେ ବନର ମାଳତୀ ପରି ବନରେ ଫୁଟି ଝଡ଼ି ପଡୁଛନ୍ତି ?
ଉତ୍ତର: କୋଟି କୋଟି ବାମନ (ସାଧାରଣ, ଦରିଦ୍ର ବ୍ୟକ୍ତି) ପୃଥ୍ବୀକୁ ଆସି ବନର ମାଳତୀ ପରି ବନରେ ଫୁଟି ଝଡ଼ି ପଡୁଛନ୍ତି, ଅର୍ଥାତ୍ ସେମାନେ ନିଜର ପ୍ରତିଭା ପ୍ରକାଶ କରିବାକୁ ସୁଯୋଗ ନପାଇ ଅଜ୍ଞାତରେ ମରିଯାଉଛନ୍ତି।
୧୦. ଷାଠିଏ ପଉଟି ଘିଅ ହବ ନା ରାଧା ନାଚିବେ ? – ଏକଥା କାହିଁକି ଶିକ୍ଷକ ମାଧବ ମିଶ୍ର ଲେଖକଙ୍କୁ କହିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ଲେଖକଙ୍କ ଦ୍ୱିତୀୟ ଶିକ୍ଷକ ମାଧବ ମିଶ୍ର ଲେଖକଙ୍କୁ ଏଣ୍ଟ୍ରାନ୍ସ ପାସ୍ କରିବା କଷ୍ଟକର ବୋଲି ଭାବୁଥିଲେ। ଲେଖକଙ୍କର ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଓ ଅଭାବ ଅନଟନକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ସେ କହିଥିଲେ ଯେ, ଏଣ୍ଟ୍ରାନ୍ସ ପାସ୍ କରିବା ପାଇଁ ଯେଉଁ ପରିଶ୍ରମ ଓ ଖର୍ଚ୍ଚ ଆବଶ୍ୟକ, ତାହା ଲେଖକଙ୍କ ପକ୍ଷେ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ତେଣୁ ସେ 'ଷାଠିଏ ପଉଟି ଘିଅ ହବ ନା ରାଧା ନାଚିବେ' ବୋଲି କହି ଲେଖକଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ନିରୁତ୍ସାହିତ କରିଥିଲେ।
୧୧. ରାମକୃଷ୍ଣ ବୋଷ୍ କିଏ ଓ ସେ କେଉଁଠି ରହୁଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ରାମକୃଷ୍ଣ ବୋଷ କଟକର ଖ୍ୟାତନାମା ଓକିଲ ହରିବଲ୍ଲଭ ବୋଷଙ୍କ ପୁତୁରା ଥିଲେ। ସେ 'ଶଶିନିକେତନ'ରେ ରହୁଥିଲେ।
୧୨. ନାରୀଜାତିର ମହୀୟସୀ ପ୍ରତିନିଧୂ ରୂପେ କେଉଁମାନେ ପୂଜା ପାଉଛନ୍ତି ?
ଉତ୍ତର: ନାରୀଜାତିର ମହୀୟସୀ ପ୍ରତିନିଧୂ ରୂପେ ଦୁର୍ଗା, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ସରସ୍ଵତୀ ପୂଜା ପାଉଛନ୍ତି।
୧୩. ବେଶି ଝିଅ ଜନ୍ମକୁ କେହି କେହି ଅଭିଶାପ ମଣିଥାନ୍ତି କାହିଁକି ?
ଉତ୍ତର: ତତ୍କାଳୀନ ସମାଜରେ ଝିଅମାନଙ୍କୁ ଏକ ସମସ୍ୟା ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଉଥିଲା। ଉପଯୁକ୍ତ ପାତ୍ର ସହିତ ବିବାହ କରାଇବା କଷ୍ଟକର ହେଉଥିଲା ଏବଂ କନ୍ୟାଶୁଳ୍କ ଦେବାକୁ ପଡ଼ୁଥିଲା। ଏହିସବୁ କାରଣରୁ ବେଶି ଝିଅ ଜନ୍ମକୁ କେହି କେହି ଅଭିଶାପ ମଣିଥାନ୍ତି।
୧୪. କେଉଁ ଦେଶର ପୁରୁଷମାନେ ଘରଧନ୍ଦା ବୁଝିବା ସହ ସନ୍ତାନମାନଙ୍କର ଲାଳନପାଳନ କରିଥାନ୍ତି ?
ଉତ୍ତର: ଗ୍ରୀନଲାଣ୍ଡ ଓ ସୁଇଜରଲାଣ୍ଡ ପ୍ରଭୃତି କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ପୁରୁଷମାନେ ଘରଧନ୍ଦା ବୁଝିବା ସହ ସନ୍ତାନମାନଙ୍କର ଲାଳନପାଳନ କରିଥାନ୍ତି।
୧୫. ରାମକୃଷ୍ଣ ବୋଷ କି ପ୍ରକାର ଲୋକ ଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ରାମକୃଷ୍ଣ ବୋଷ ଜଣେ ଧର୍ମଭୀରୁ ଲୋକ ଥିଲେ। ସେ ବି.ଏ. ପାସ୍ କରି ଅର୍ଥ ଉପାର୍ଜନ ପନ୍ଥା ଛାଡ଼ି ଜଗନ୍ନାଥ ଧାମ ଆଶ୍ରୟ କରିଥିଲେ। ସେ ବେକରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ତୁଳସୀକଣ୍ଠିମାଳ ପିନ୍ଧିଥିଲେ, ଆମିଷ ଖାଉ ନ ଥିଲେ ଏବଂ କୀର୍ତ୍ତନରେ କାଳ କଟାଉଥିଲେ।
୧୬. ଦୀନବନ୍ଧୁ ନରେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଲେଖକଙ୍କୁ କ’ଣ କହିଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ଦୀନବନ୍ଧୁ ନରେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଲେଖକଙ୍କୁ କହିଥିଲେ, "ତୁମେ ଉପର ଶ୍ରେଣୀକୁ ଉଠିବ, ମୁଁ ମାସିକ କୋଡ଼ିଏ ଟଙ୍କା ବୃତ୍ତି ପାଇ କଟକରେ ଯାଇ ପଢ଼ିବି। ମୋର ମାସକୁ ପନ୍ଦର ଖର୍ଚ୍ଚ ଗଲେ, ବାକି ପାଞ୍ଚଟଙ୍କା ତୁମର; ଚିନ୍ତା କାହିଁକି କରୁଛ ?"
୧୭. ବିବାହିତ ପୁଅ ଓ ବିବାହିତା ଝିଅଙ୍କୁ କ’ଣ କୁହାଯାଇଥାଏ ?
ଉତ୍ତର: ବିବାହିତ ପୁଅର ନାମ ଭର୍ତ୍ତା ଓ ବିବାହିତା ଝିଅକୁ ଭାର୍ଯ୍ୟା କୁହାଯାଇଥାଏ।
୧୮. ରାମକୃଷ୍ଣ ବୋଷଙ୍କ ଘରେ ଲେଖକଙ୍କୁ କାହିଁକି ପୂଜାରୀ ବୋଲି ମନେ କଲେ ?
ଉତ୍ତର: ଲେଖକଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ପେଣ୍ଡାଏ ବାଳ ଥିଲା ଏବଂ ଦୁଇ କାନରେ ଦୁଇପଟ ପେଟୁଆ ନୋଳି ଝୁଲୁଥିଲା। ସେ ସମୟରେ ପଲ୍ଲୀର ପୁରୁଷମାନେ ପ୍ରାୟ ସମସ୍ତେ ପେଣ୍ଡାବାଳ ରଖୁଥିଲେ। ଏହା ଦେଖି ରାମକୃଷ୍ଣ ବୋଷଙ୍କ ଘରର ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଲେଖକଙ୍କୁ ପୂଜାରୀ ବୋଲି ମନେ କରିଥିଲେ।
୧୯. ପଇସାର ଅଭାବ ପଡ଼ିଲେ ଲେଖକ କ’ଣ କରୁଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ପଇସାର ଅଭାବ ପଡ଼ିଲେ ଲେଖକ ଛାତ୍ରାବାସର କୋଠରୋଷେଇ ପାଣ୍ଠିକୁ ଟଙ୍କା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଦିନ ନ ଦେଇ ଚାଉଳ ପଡ଼ିବା ବନ୍ଦ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଅବସ୍ଥା ବୁଝି ଅନ୍ୟତ୍ର ଖାଇବେ ବୋଲି କହି ଚାଲିଯାଉଥିଲେ। ସେ ସମୁଦ୍ରକୂଳରେ ପବନ ଖାଇ ପୂରା ଦୁଇଦିନ ରହିଥିଲେ।
୨୦. ଲେଖକ କାହିଁକି ବଡ଼ଦାଣ୍ଡ ବା ବଡ଼ ଦେଉଳକୁ ବେଶି ଯାଉନଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ବଡ଼ଦାଣ୍ଡରେ ଥିବା ସୁସଜ୍ଜିତ ଗୁଡ଼ିଆ ଦୋକାନ ଦେଖିଲେ ଲେଖକଙ୍କ ପାଟି ଟାକୁଟାକୁ ହେଉଥିଲା, ମାତ୍ର ତାଙ୍କ ଅଣ୍ଟାରେ ପଇସା ନ ଥିବାରୁ ସେ ବଡ଼ଦାଣ୍ଡ ବା ବଡ଼ ଦେଉଳକୁ ବେଶି ଯାଉନଥିଲେ।
୨୧. ମା’ ମାନେ ପିଲାଙ୍କୁ ସାନ୍ତନା ଦେବାପାଇଁ କେଉଁଗୀତ ଗାଇଥାନ୍ତି ?
ଉତ୍ତର: ମା’ ମାନେ ପିଲାଙ୍କୁ ସାନ୍ତନା ଦେବାପାଇଁ 'ଆ, ଜହ୍ନ ମାମୁ ସରଗ ଶଶୀ, ମୋ କାହ୍ନୁ ହାତରେ ପଡ଼ରେ ଖସି' ଗୀତ ଗାଇଥାନ୍ତି।
୨୨. ମୃଗତୃଷ୍ଣା କ’ଣ ?
ଉତ୍ତର: ମୃଗତୃଷ୍ଣା ହେଉଛି ମରୀଚିକା ବା ପ୍ରଖର ସୂର୍ଯ୍ୟ କିରଣରେ ଜଳର ଭ୍ରମ। ଏହା ଏକ ଅସମ୍ଭବ ବା ଦୁର୍ଲଭ ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ବୁଝାଏ, ଯାହା ପଛରେ ଧାଇଁଲେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାୟତଃ ମିଳେ ନାହିଁ।
୨୩. ଲେଖକ କ’ଣ ପାଇଁ ଦୁଃଖକଷ୍ଟ ସହି ମାଟିକାମୁଡ଼ି ପଡ଼ିରହିଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ଲେଖକ 'ବାମନ' ହୋଇ ମଧ୍ୟ 'ଆକାଶର ଚନ୍ଦ୍ର' (ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷା ଓ ସଫଳତା)କୁ ହାତ ବଢ଼ାଇଥିଲେ। ସେହି ଲକ୍ଷ୍ୟ ହାସଲ କରିବା ପାଇଁ ସେ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖକଷ୍ଟ ସହି ମାଟିକାମୁଡ଼ି ପଡ଼ିରହିଥିଲେ।
୩.୪ ସପ୍ରସଙ୍ଗ ସରଳାର୍ଥ ଲେଖ:
୨୪. କୋଟି କୋଟି ବାମନ ଆକାଶରେ ଉଜ୍ଜ୍ଵଳ ଚନ୍ଦ୍ରମଣ୍ଡଳକୁ ଦେଖ୍ ଲୋଭ ସମ୍ବରଣ କରିନପାରି ହାତ ବଢ଼ାଉଛନ୍ତି, ମାତ୍ର ଧରିନପାରି ହାସ୍ୟାସ୍ପଦ ହେଉଛନ୍ତି ।
୨୫. ସେହି କାରଣରୁ ବିବାହିତ ପୁଅର ନାମ ଭର୍ତ୍ତା ।
୨୬. ପୁରୁଷ ସହିତ ନାରୀର ସଂପର୍କ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଗୋଟିଏ ବଡ଼ ସାମାଜିକ ସମସ୍ୟା ।
୨୭. ଚନ୍ଦ୍ର ଆଖୁକି ଦାଉ ଦାଉ ଦିଶୁଥିଲା; କିନ୍ତୁ ତାହା ଯେ କେତେ ଦୂରରେ ଥୁଲା, ମୁଁ ବୁଝିବି କିପରି ?
୩.୫ ଦୀର୍ଘ ଉତ୍ତରମୂଳକ:
୨୮. ପଠିତ ବିଷୟରୁ ଲେଖକଙ୍କ ବାଲ୍ୟଶିକ୍ଷା ସମ୍ପର୍କରେ ଉଲ୍ଲେଖ କର ।
ଉତ୍ତର: ପଣ୍ଡିତ ଗୋଦାବରୀଶ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଆତ୍ମଜୀବନୀ 'ଅର୍ଦ୍ଧଶତାବ୍ଦୀର ଓଡ଼ିଶା ଓ ତହିଁରେ ମୋ ସ୍ଥାନ'ର ଅଂଶବିଶେଷ 'ବାମନର ହାତ ଓ ଆକାଶର ଚନ୍ଦ୍ର' ପ୍ରବନ୍ଧରେ ଲେଖକ ନିଜର ବାଲ୍ୟଶିକ୍ଷା ସମୟର ଅନେକ ସଂଘର୍ଷ ଓ ଅଭାବ ଅନଟନକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି।
ଲେଖକ ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲା ସ୍କୁଲରେ ପଞ୍ଚମ ଶ୍ରେଣୀରେ ନାମ ଲେଖାଇଥିଲେ, ଯାହା ବର୍ତ୍ତମାନର ସପ୍ତମ ଶ୍ରେଣୀ ସହିତ ସମାନ। ସେ ସମୟରେ ଶ୍ରେଣୀଗୁଡ଼ିକୁ ଉପରୁ ତଳ ଆଡ଼କୁ ଗଣାଯାଉଥିଲା। ଦୁର୍ଗାପୂଜା ଛୁଟିର କିଛିଦିନ ପୂର୍ବରୁ ସେ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପଢ଼ାଖର୍ଚ୍ଚ ପାଇଁ ପିତାଙ୍କୁ ଜମି ବିକ୍ରି କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା। ମାତ୍ର ଅଳ୍ପ ଜମି ଥିବାରୁ ତାହା ଶୀଘ୍ର ଶେଷ ହୋଇଯାଇଥିଲା।
ମାସିକ ଚାରି ଟଙ୍କାରେ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଖର୍ଚ୍ଚ ଚଳୁଥିଲା, ଯେଉଁଥିରୁ ଖାଇବା ଖର୍ଚ୍ଚ ପ୍ରାୟ ତିନି ଟଙ୍କା ଚାରି ଅଣା ଥିଲା। ପଇସା ଅଭାବରୁ ସେ ଅନେକ ସମୟରେ ଉପବାସ ରହୁଥିଲେ। ଛାତ୍ରାବାସରେ ଚାଉଳ ପଡ଼ିବା ବନ୍ଦ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ସେ ଅନ୍ୟତ୍ର ଖାଇବେ ବୋଲି କହି ଚାଲିଯାଉଥିଲେ ଏବଂ ସମୁଦ୍ରକୂଳରେ ପବନ ଖାଇ ଦୁଇଦିନ ରହିଥିଲେ।
ଥରେ ସେ ଗୋଟିଏ ପଇସା ଧରି ସିଂହଦ୍ୱାର ପାଖରେ ଥିବା ଗୁଡ଼ିଆ ଦୋକାନକୁ ଯାଇ ମିଠା କିଣିଥିଲେ। ଦୋକାନୀ ତାଙ୍କୁ 'ପୁରି' ଦେଇଥିଲା ଏବଂ ଅନୁଗ୍ରହ କରି ରସଗୋଲାର ରସ ଦେଇଥିଲା। ଏହି ଘଟଣା ତାଙ୍କ ଦାରିଦ୍ର୍ୟର ଏକ କରୁଣ ଚିତ୍ର ପ୍ରଦାନ କରେ।
ରାମକୃଷ୍ଣ ବୋଷଙ୍କ ଘରକୁ ଯିବାବେଳେ ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ଥିବା ପେଣ୍ଡାବାଳ ଯୋଗୁଁ ତାଙ୍କୁ 'ପୂଜାରୀ' ବୋଲି ଭାବିବା ଘଟଣା ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ବାଲ୍ୟକାଳର ଏକ ଅଭୁଲା ସ୍ମୃତି। ଦୀନବନ୍ଧୁ ନରେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଲେଖକଙ୍କୁ ମାସିକ ୫ ଟଙ୍କା ସାହାଯ୍ୟ କରିବେ ବୋଲି କହିଥିଲେ, ମାତ୍ର ସେ ନିଜେ ଏଣ୍ଟ୍ରାନ୍ସ ପରୀକ୍ଷାରେ ଫେଲ୍ ହେବାରୁ ତାହା ସମ୍ଭବ ହୋଇନଥିଲା। ତଥାପି ଲେଖକ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖକଷ୍ଟ ସହି ମାଟିକାମୁଡ଼ି ପଡ଼ିରହି ନିଜର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହାସଲ କରିବାକୁ ପ୍ରୟାସ କରିଥିଲେ।
୨୯. ତତ୍କାଳୀନ ସମାଜରେ ନାରୀମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ରହିଥିବା ସାମାଜିକ ଦୃଷ୍ଟିଭଙ୍ଗୀ ସଂପର୍କରେ ଆଲୋଚନା କର ।
ଉତ୍ତର: ପଣ୍ଡିତ ଗୋଦାବରୀଶ ମିଶ୍ର ତାଙ୍କ 'ବାମନର ହାତ ଓ ଆକାଶର ଚନ୍ଦ୍ର' ପ୍ରବନ୍ଧରେ ତତ୍କାଳୀନ ସମାଜରେ ନାରୀମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ରହିଥିବା ସାମାଜିକ ଦୃଷ୍ଟିଭଙ୍ଗୀ ଉପରେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ଆଲୋଚନା କରିଛନ୍ତି।
ସେ ସମୟରେ ସମାଜରେ ପୁଅ ଓ ଝିଅ ମଧ୍ୟରେ ଗଭୀର ଭେଦଭାବ ରହିଥିଲା। ପୁଅମାନଙ୍କୁ ଝିଅଙ୍କ ତୁଳନାରେ ଅଧିକ ଆଦର ମିଳୁଥିଲା। ହିନ୍ଦୁ ସମାଜରେ ପୁଅ ପିଣ୍ଡ ଦେବାକୁ ଅର୍ହ ବିବେଚିତ ହେଉଥିବାରୁ ତା'ର ଆଦର ଅଧିକ ଥିଲା। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ପ୍ରାୟ ସବୁ ସମାଜରେ ଝିଅକୁ ଏକ ସମସ୍ୟା ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଉଥିଲା। ବେଶି ଝିଅ ଜନ୍ମ ହେଲେ ତାକୁ ଅଭିଶାପ ମଣାଯାଉଥିଲା, କାରଣ ଉପଯୁକ୍ତ ପାତ୍ର ସହିତ ବିବାହ କରାଇବା କଷ୍ଟକର ହେଉଥିଲା।
ନାରୀର ସତୀତ୍ୱ ଉପରେ ସମାଜ ତୀବ୍ର ଦୃଷ୍ଟି ଦେଉଥିଲା। ପୁରୁଷର ଯେଉଁ ଦୋଷ ପୌରୁଷ ବିବେଚିତ ହେଉଥିଲା, ଝିଅ ପକ୍ଷେ ତାହା ମାରାତ୍ମକ ସ୍ଖଳନ ଥିଲା। ଝିଅକୁ ଘରେ ନରଖି ଶୀଘ୍ର ବିବାହ କରାଇଦେବା ପାଇଁ ବାପା-ମାଆ ବ୍ୟାକୁଳ ହେଉଥିଲେ। ଏହାର ସୁଯୋଗ ନେଇ ବରପାତ୍ରମାନେ କନ୍ୟାଶୁଳ୍କ ଦାବି କରୁଥିଲେ, ଯାହା ଅନେକ କନ୍ୟାଙ୍କ ଆତ୍ମହତ୍ୟାର କାରଣ ହେଉଥିଲା।
ତତ୍କାଳୀନ ସମାଜରେ ନାରୀମାନଙ୍କ ଉପରେ ବିଧାତା କଠୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଲଦିଥିବା କଥା ଲେଖକ କହିଛନ୍ତି। ପରିବାର ପୋଷଣର ଭାର ପୁରୁଷ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥିଲା। ତଥାପି ନାରୀମାନଙ୍କୁ ଦୁର୍ଗା, ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ସରସ୍ଵତୀ ଭାବେ ପୂଜା କରାଯାଉଥିଲା ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ମହତ୍ତ୍ୱକୁ ସ୍ୱୀକାର କରାଯାଉଥିଲା। ଲେଖକ ଗ୍ରୀନଲାଣ୍ଡ, ସୁଇଜରଲାଣ୍ଡ ଓ ବର୍ମା ଭଳି ଦେଶରେ ନାରୀମାନଙ୍କର ଭିନ୍ନ ଭୂମିକା ଏବଂ ବର୍ତ୍ତମାନ ରାଜନୀତିରେ ନାରୀଙ୍କ ପ୍ରବେଶକୁ ମଧ୍ୟ ସୂଚାଇଛନ୍ତି, ଯାହା ନାରୀମାନଙ୍କର ସ୍ଥିତିରେ ପରିବର୍ତ୍ତନର ସୂଚନା ଦିଏ। ତେବେ, ପୁରୁଷ ସହିତ ନାରୀର ସମ୍ପର୍କ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ସେ ସମୟରେ ଏକ ବଡ଼ ସାମାଜିକ ସମସ୍ୟା ଥିଲା।
୩୦. ଲେଖକ ନିଜକୁ କାହିଁକି ବାମନ ବୋଲି କହିଥିଲେ ?
ଉତ୍ତର: ପଣ୍ଡିତ ଗୋଦାବରୀଶ ମିଶ୍ର ତାଙ୍କ ପ୍ରବନ୍ଧ 'ବାମନର ହାତ ଓ ଆକାଶର ଚନ୍ଦ୍ର'ରେ ନିଜକୁ 'ବାମନ' ବୋଲି କହିଛନ୍ତି, ଯାହା ତାଙ୍କର ଦାରିଦ୍ର୍ୟ, ସାମାଜିକ ସ୍ଥିତି ଏବଂ ଉଚ୍ଚ ଆକାଂକ୍ଷାକୁ ଦର୍ଶାଏ।
'ବାମନ' ଶବ୍ଦଟି ଏଠାରେ ରୂପକ ଅର୍ଥରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଛି। ଏହା କୌଣସି ସାଧାରଣ, ଦରିଦ୍ର, ନିମ୍ନବର୍ଗର ବା ଅସହାୟ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ବୁଝାଏ। ଲେଖକ ନିଜେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦରିଦ୍ର ପରିବାରରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ନିଜ ବାଲ୍ୟକାଳ ଓ ଶିକ୍ଷା ଜୀବନରେ ଅନେକ ଅଭାବ ଅନଟନ ଓ ଦୁଃଖକଷ୍ଟର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପଢ଼ାଖର୍ଚ୍ଚ ପାଇଁ ପିତାଙ୍କୁ ଜମି ବିକ୍ରି କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା, ଉପବାସ ରହିବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା ଏବଂ ମାସିକ ମାତ୍ର ଚାରି ଟଙ୍କାରେ ସମସ୍ତ ଖର୍ଚ୍ଚ ଚଳାଇବାକୁ ପଡ଼ୁଥିଲା। ଏହିସବୁ ଘଟଣା ତାଙ୍କର ଦାରିଦ୍ର୍ୟକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଦର୍ଶାଏ।
ସମାଜରେ ତାଙ୍କର ସ୍ଥିତି ମଧ୍ୟ ସାଧାରଣ ଥିଲା। ରାମକୃଷ୍ଣ ବୋଷଙ୍କ ଘରେ ତାଙ୍କୁ 'ପୂଜାରୀ' ବୋଲି ଭାବିବା ଏବଂ ପେଣ୍ଡାବାଳ ଯୋଗୁଁ 'ନାଟୁଆ ପିଲା' ବୋଲି ଚିଡ଼ାଇବା ଘଟଣା ତାଙ୍କର ସାମାଜିକ ପରିଚୟକୁ ସୂଚାଏ। ଏହିସବୁ ପ୍ରତିକୂଳ ପରିସ୍ଥିତି ସତ୍ତ୍ୱେ ଲେଖକଙ୍କର ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିବାର ଏକ ଅଦମ୍ୟ ଆକାଂକ୍ଷା ଥିଲା, ଯାହାକୁ ସେ 'ଆକାଶର ଚନ୍ଦ୍ର' ସହିତ ତୁଳନା କରିଛନ୍ତି।
ତେଣୁ, ନିଜର ଦାରିଦ୍ର୍ୟ, ସାମାଜିକ ସ୍ଥିତି ଏବଂ ଉଚ୍ଚ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହାସଲ କରିବା ପାଇଁ ତାଙ୍କର ସଂଘର୍ଷକୁ ବୁଝାଇବା ପାଇଁ ଲେଖକ ନିଜକୁ 'ବାମନ' ବୋଲି କହିଛନ୍ତି। ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ ସେ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି ଯେ, ଜଣେ ସାଧାରଣ ବା ଦରିଦ୍ର ବ୍ୟକ୍ତି ମଧ୍ୟ ଦୃଢ଼ ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତି ଓ ପରିଶ୍ରମ ବଳରେ ଅସମ୍ଭବ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହାସଲ କରିପାରେ।
୩.୬ ତୁମପାଇଁ କାମ:
୩୧. ପଣ୍ଡିତ ଗୋଦାବରୀଶ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ରଚନାବଳୀ ସଂଗ୍ରହକରି ପଢ଼ ।
ଉତ୍ତର: ଏହା ଏକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଭିତ୍ତିକ ପ୍ରଶ୍ନ। ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ ପଣ୍ଡିତ ଗୋଦାବରୀଶ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପୁସ୍ତକ ଯଥା: 'ଆଲେଖକା', 'କିଶଳୟ', 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମଦେବ', 'ଅଭାଗିନୀ' ଇତ୍ୟାଦି ସଂଗ୍ରହ କରି ପଢ଼ିବା ଉଚିତ୍। ଏହାଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କ ସାହିତ୍ୟିକ ପ୍ରତିଭା ସମ୍ପର୍କରେ ଅଧିକ ଜ୍ଞାନ ଆହରଣ କରିହେବ।
୩୨. ବାମନ ଓ ଚନ୍ଦ୍ର ସମ୍ପର୍କରେ ତୁମେ ମନରୁ ଗୋଟିଏ ଅନୁଚ୍ଛେଦ ଲେଖ ।
ଉତ୍ତର: ଏହା ଏକ ସୃଜନଶୀଳ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଭିତ୍ତିକ ପ୍ରଶ୍ନ। ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ ନିଜର ମୌଳିକ ଚିନ୍ତାଧାରାକୁ ଭିତ୍ତିକରି 'ବାମନ ଓ ଚନ୍ଦ୍ର' ରୂପକର ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ ଉପରେ ଏକ ଅନୁଚ୍ଛେଦ ଲେଖିପାରିବେ। ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ:
"ବାମନର ହାତ ଓ ଆକାଶର ଚନ୍ଦ୍ର ଏକ ଗଭୀର ରୂପକ। ଏଠାରେ ବାମନ ସାଧାରଣ, ଦରିଦ୍ର ବା ନିମ୍ନବର୍ଗର ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ବୁଝାଉଥିବାବେଳେ, ଚନ୍ଦ୍ର ଉଚ୍ଚ ଆକାଂକ୍ଷା, ଦୁର୍ଲଭ ସଫଳତା ବା ମହାନ ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ସୂଚାଏ। ସାଧାରଣତଃ, ବାମନର ହାତ ଚନ୍ଦ୍ର ପାଖରେ ପହଞ୍ଚିବା ଅସମ୍ଭବ ମନେହୁଏ, ଠିକ୍ ସେହିପରି ଜଣେ ସାଧାରଣ ବ୍ୟକ୍ତି ପାଇଁ ଉଚ୍ଚ ସଫଳତା ହାସଲ କରିବା କଷ୍ଟକର ବୋଲି ସମାଜରେ ଧାରଣା ଥାଏ। ମାତ୍ର ଇତିହାସ ପ୍ରମାଣ କରେ ଯେ, ଅନେକ 'ବାମନ' ନିଜର ଦୃଢ଼ ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତି, କଠିନ ପରିଶ୍ରମ ଓ ଅଧ୍ୟବସାୟ ବଳରେ 'ଚନ୍ଦ୍ର'କୁ ହାତ ବଢ଼ାଇବାରେ ସଫଳ ହୋଇଛନ୍ତି। ସେମାନେ ସମାଜର ସମସ୍ତ ପ୍ରତିବନ୍ଧକକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ନିଜର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହାସଲ କରିପାରିଛନ୍ତି। ତେଣୁ, ଏହି ରୂପକଟି ଆମକୁ ପ୍ରେରଣା ଦିଏ ଯେ, ପରିସ୍ଥିତି ଯେତେ ପ୍ରତିକୂଳ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ନିଜର ଲକ୍ଷ୍ୟ ପ୍ରତି ଅଟଳ ରହିଲେ ସଫଳତା ନିଶ୍ଚିତ ମିଳିବ।"
୪. ବୋର୍ଡ ପରୀକ୍ଷା ମାଷ୍ଟ୍ରି ଟିପ୍ସ ଓ ସାଧାରଣ ଭୁଲ୍ (Board Exam Tips & Pitfalls)
୪.୧ ପରୀକ୍ଷା ପ୍ରସ୍ତୁତି ରଣନୀତି (Exam Preparation Strategies):
୪.୨ ୧୦୦/୧୦୦ ସ୍କୋରିଂ ସିକ୍ରେଟ୍ସ (100/100 Scoring Secrets):
୪.୩ ସାଧାରଣ ଭୁଲ୍ (Common Student Errors):
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
(ନୋଟ୍ସ ପ୍ରସ୍ତୁତି: ଉତ୍କଳ ସ୍କିଲ୍ ସେଣ୍ଟର - BSE Odisha 100% Full Textbook Master Edition)
🤖 Have a Doubt in this Chapter?
Ask Gundulu AI Voice Tutor to explain any question in bilingual Odia & English with 24/7 step-by-step guidance!
🚀 Try Gundulu AI on Utkal Skill Centre App