ବୋର୍ଡ ଅଫ୍ ସେକେଣ୍ଡାରୀ ଏଜୁକେସନ୍ (BSE Odisha) — ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଧ୍ୟାୟ ମାଷ୍ଟର ନୋଟ୍ସ
ଶ୍ରେଣୀ: Class 9 | ବିଷୟ: Physical Science
ଅଧ୍ୟାୟ: Class9 PhySci Ch03 Ch03 Paramanu O Anu (ପରମାଣୁ ଓ ଅଣୁ)
୧. ଅଧ୍ୟାୟର ସାରାଂଶ ଓ ମାଇଣ୍ଡ ମ୍ୟାପ୍ (Mind Map & Conceptual Architecture)
ଏହି ଅଧ୍ୟାୟଟି ରସାୟନ ବିଜ୍ଞାନର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଅଟେ । ଏଥିରେ ପଦାର୍ଥର କ୍ଷୁଦ୍ରତମ କଣିକା ଯଥା ପରମାଣୁ ଏବଂ ଅଣୁ ବିଷୟରେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ଆଲୋଚନା କରାଯାଇଛି । ପ୍ରାଚୀନ ଭାରତୀୟ ଦାର୍ଶନିକ ମହର୍ଷି କଣାଦଙ୍କ ପରିକଳ୍ପନାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଗ୍ରୀକ୍ ଦାର୍ଶନିକ ଡିମୋକ୍ରିଟସ୍ ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଜନ୍ ଡାଲଟନଙ୍କ ବୈଜ୍ଞାନିକ ପରମାଣୁ ତତ୍ତ୍ୱ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତ ଐତିହାସିକ ବିକାଶକୁ ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ସ୍ଥାନିତ କରାଯାଇଛି ।
ମୁଖ୍ୟ ଶିକ୍ଷଣ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ:
୧. ରାସାୟନିକ ସଂଯୋଗର ନିୟମାବଳୀ (ବସ୍ତୁତ୍ୱ ସଂରକ୍ଷଣ ନିୟମ ଏବଂ ସ୍ଥିରାନୁପାତ ନିୟମ) ବୁଝିବା ।
୨. ଡାଲଟନଙ୍କ ପରମାଣୁ ତତ୍ତ୍ୱର ସ୍ୱୀକାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ବିଶ୍ଳେଷଣ କରିବା ।
୩. ପରମାଣୁ, ଅଣୁ, ଆୟନ ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରତୀକ ଓ ସଙ୍କେତ ଲେଖିବାର ପ୍ରଣାଳୀ ଶିଖିବା ।
୪. ଯୋଜ୍ୟତା (Valency) ଆଧାରରେ ରାସାୟନିକ ସୂତ୍ର ଗଠନ କରିବା ।
୫. ଆଣବିକ ବସ୍ତୁତ୍ୱ ଏବଂ ମୋଲ୍ (Mole) ସଂକଳ୍ପନାର ଗାଣିତିକ ପ୍ରୟୋଗ କରିବା ।
ମାଇଣ୍ଡ ମ୍ୟାପ୍ (Conceptual Mind Map):
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
ପଦାର୍ଥ (Matter)
│
┌─────────────────────┴─────────────────────┐
▼ ▼
ପରମାଣୁ (Atom) ଅଣୁ (Molecule)
│ │
┌────────────┴────────────┐ ┌────────────┴────────────┐
▼ ▼ ▼ ▼
ମୌଳିକର ପ୍ରତୀକ ପାରମାଣବିକ ବସ୍ତୁତ୍ୱ ମୌଳିକର ଅଣୁ ଯୌଗିକର ଅଣୁ
(Symbols) (Atomic Mass) (Mono/Diatomic) (Compounds)
│
▼
ଆୟନ (Ions) ──► Cation (+), Anion (-)
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
୨. ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ, ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଓ ଗାଣିତିକ ସୂତ୍ରାବଳୀ (Comprehensive Theory & Formulas)
୨.୧ ରାସାୟନିକ ସଂଯୋଗର ନିୟମ (Laws of Chemical Combination):
ଅଷ୍ଟାଦଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଶେଷ ଭାଗରେ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଆଣ୍ଟୋନି ଏଲ୍. ଲାଭୋଇସିଅର୍ ଏବଂ ଜୋସେଫ୍ ଏଲ୍. ପ୍ରାଉଷ୍ଟ ରାସାୟନିକ ସଂଯୋଗର ଦୁଇଟି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ନିୟମ ପ୍ରତିପାଦନ କରିଥିଲେ ।
୧. ବସ୍ତୁତ୍ୱ ସଂରକ୍ଷଣ ନିୟମ (Law of Conservation of Mass):
ରାସାୟନିକ ସମୀକରଣ: BaCl₂(aq) + Na₂SO₄(aq) → BaSO₄(s) + 2NaCl(aq)
୨. ସ୍ଥିରାନୁପାତ ନିୟମ (Law of Constant Proportions / Definite Proportions):
୨.୨ ଡାଲଟନଙ୍କ ପରମାଣୁ ତତ୍ତ୍ୱ (Dalton's Atomic Theory):
ବୈଜ୍ଞାନିକ ଜନ୍ ଡାଲଟନ୍ ୧୮୦୮ ମସିହାରେ ପଦାର୍ଥର ଗଠନ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଏକ ନୂତନ ତତ୍ତ୍ୱ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ । ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ସ୍ୱୀକାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:
(i) ସମସ୍ତ ପଦାର୍ଥ ଅନେକଗୁଡ଼ିଏ ଅତି କ୍ଷୁଦ୍ର କଣିକାଦ୍ୱାରା ଗଠିତ, ଯାହାକୁ ପରମାଣୁ କୁହାଯାଏ ।
(ii) ପରମାଣୁଗୁଡ଼ିକ ଅବିଭାଜ୍ୟ କଣିକା, ଯାହାକୁ ରାସାୟନିକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ କିମ୍ବା ବିନାଶ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ ।
(iii) କୌଣସି ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମୌଳିକର ସମସ୍ତ ପରମାଣୁର ବସ୍ତୁତ୍ୱ ଓ ରାସାୟନିକ ଧର୍ମ ସମାନ ।
(iv) ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ମୌଳିକର ପରମାଣୁଗୁଡ଼ିକର ବସ୍ତୁତ୍ୱ ଓ ରାସାୟନିକ ଧର୍ମ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ।
(v) ପରମାଣୁଗୁଡ଼ିକ ସରଳ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂଖ୍ୟା ଅନୁପାତରେ ସଂଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଯୌଗିକ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି ।
୨.୩ ପରମାଣୁ (Atom):
୧ ନାନୋମିଟର (1 nm) = 10⁻⁹ ମିଟର (m)
୧ ମିଟର (1 m) = 10⁹ ନାନୋମିଟର (nm)
ହାଇଡ୍ରୋଜେନ୍ ପରମାଣୁର ବ୍ୟାସାର୍ଦ୍ଧ ପ୍ରାୟ 10⁻¹⁰ m ଅଟେ ।
୨.୪ ପାରମାଣବିକ ବସ୍ତୁତ୍ୱ (Atomic Mass):
୧ u = କାର୍ବନ-୧୨ ପରମାଣୁର ବସ୍ତୁତ୍ୱ × (୧/୧୨)
୨.୫ ଅଣୁ (Molecule):
୨.୬ ଆୟନ (Ion):
୨.୭ ଯୋଜ୍ୟତା (Valency):
୨.୮ ଆଣବିକ ବସ୍ତୁତ୍ୱ ଏବଂ ମୋଲ୍ ସଂକଳ୍ପନା (Molecular Mass and Mole Concept):
ଗାଣିତିକ ସୂତ୍ରାବଳୀ:
୧. ମୋଲ୍ ସଂଖ୍ୟା (n) = ପ୍ରଦତ୍ତ ବସ୍ତୁତ୍ୱ (m) / ମୋଲାର ବସ୍ତୁତ୍ୱ (M)
୨. ମୋଲ୍ ସଂଖ୍ୟା (n) = ପ୍ରଦତ୍ତ କଣିକା ସଂଖ୍ୟା (N) / ଆଭୋଗାଡ୍ରୋ ସଂଖ୍ୟା (N₀)
୩. ପ୍ରଦତ୍ତ ବସ୍ତୁତ୍ୱ (m) = ମୋଲ୍ ସଂଖ୍ୟା (n) × ମୋଲାର ବସ୍ତୁତ୍ୱ (M)
୩. ପାଠ୍ୟପୁସ୍ତକ ଅଭ୍ୟାସ ପ୍ରଶ୍ନାବଳୀର ୧୦୦% ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମାଧାନ (100% Complete Solved Exercises)
Q1. ରାସାୟନିକ ସଂଯୋଗର ଦୁଇଟି ନିୟମ ଲେଖ ଏବଂ ବୁଝାଅ ।
ଉତ୍ତର: ରାସାୟନିକ ସଂଯୋଗର ଦୁଇଟି ମୁଖ୍ୟ ନିୟମ ହେଲା:
(କ) ବସ୍ତୁତ୍ୱ ସଂରକ୍ଷଣ ନିୟମ (Law of Conservation of Mass):
A + B → C + D
(A ର ବସ୍ତୁତ୍ୱ + B ର ବସ୍ତୁତ୍ୱ) = (C ର ବସ୍ତୁତ୍ୱ + D ର ବସ୍ତୁତ୍ୱ)
(ଖ) ସ୍ଥିରାନୁପାତ ନିୟମ (Law of Constant Proportions):
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
Q2. ଡାଲଟନଙ୍କ ପରମାଣୁତତ୍ତ୍ୱର ସ୍ୱୀକାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଲେଖ ।
ଉତ୍ତର: ଜନ୍ ଡାଲଟନଙ୍କ ପରମାଣୁ ତତ୍ତ୍ୱର ମୁଖ୍ୟ ସ୍ୱୀକାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦତ୍ତ ହେଲା:
(i) ସମସ୍ତ ପଦାର୍ଥ ଅତି କ୍ଷୁଦ୍ର କଣିକାଦ୍ୱାରା ଗଠିତ, ଯାହାକୁ 'ପରମାଣୁ' କୁହାଯାଏ । ଏହି ପରମାଣୁଗୁଡ଼ିକ ରାସାୟନିକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି ।
(ii) ପରମାଣୁଗୁଡ଼ିକ ଅବିଭାଜ୍ୟ କଣିକା । ରାସାୟନିକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଦ୍ୱାରା ଏଗୁଡ଼ିକର ସୃଷ୍ଟି କିମ୍ବା ବିନାଶ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ ।
(iii) କୌଣସି ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମୌଳିକର ସମସ୍ତ ପରମାଣୁର ବସ୍ତୁତ୍ୱ ଏବଂ ରାସାୟନିକ ଧର୍ମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମାନ ।
(iv) ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ମୌଳିକର ପରମାଣୁଗୁଡ଼ିକର ବସ୍ତୁତ୍ୱ ଏବଂ ରାସାୟନିକ ଧର୍ମ ପରସ୍ପରଠାରୁ ଭିନ୍ନ ।
(v) ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ମୌଳିକର ପରମାଣୁଗୁଡ଼ିକ ସରଳ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂଖ୍ୟା ଅନୁପାତରେ ସଂଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଯୌଗିକ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି ।
(vi) କୌଣସି ଏକ ଯୌଗିକରେ ଥିବା ପରମାଣୁଗୁଡ଼ିକର ଆପେକ୍ଷିକ ସଂଖ୍ୟା ଏବଂ ପ୍ରକାର ସର୍ବଦା ସ୍ଥିର ଥାଏ ।
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
Q3. ଗୋଟିଏ ଉଦାହରଣ ସହ ପାରମାଣବିକ ବସ୍ତୁତ୍ୱ କ'ଣ ବୁଝାଅ ।
ଉତ୍ତର:
ଗାଣିତିକ ସୂତ୍ର:
ମୌଳିକର ପାରମାଣବିକ ବସ୍ତୁତ୍ୱ = (ମୌଳିକର ଗୋଟିଏ ପରମାଣୁର ବସ୍ତୁତ୍ୱ) / (C-12 ପରମାଣୁର ବସ୍ତୁତ୍ୱର ୧/୧୨ ଅଂଶ)
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
Q4. ଆଣବିକ ବସ୍ତୁତ୍ୱ କ'ଣ ? ଏକ ଯୌଗିକର ଆଣବିକ ବସ୍ତୁତ୍ୱ କିପରି ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଇପାରିବ, ଉଦାହରଣ ଦେଇ ଲେଖ ।
ଉତ୍ତର:
= (୨ × ୧ u) + (୧ × ୧୬ u)
= ୨ u + ୧୬ u = ୧୮ u
= ୧ + ୧୪ + ୪୮ = ୬୩ u
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
Q5. ପଲିଆଟମିକ୍ ଆୟନ କ'ଣ ? ଚାରୋଟି ପଲିଆଟମିକ୍ ଆୟନର ଉଦାହରଣ ଦିଅ ।
ଉତ୍ତର:
୧. ଆମୋନିୟମ୍ ଆୟନ: NH₄⁺ (ଚାର୍ଜ = +୧)
୨. କାର୍ବୋନେଟ୍ ଆୟନ: CO₃²⁻ (ଚାର୍ଜ = -୨)
୩. ସଲଫେଟ୍ ଆୟନ: SO₄²⁻ (ଚାର୍ଜ = -୨)
୪. ହାଇଡ୍ରୋକ୍ସାଇଡ୍ ଆୟନ: OH⁻ (ଚାର୍ଜ = -୧)
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
Q6. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମୌଳିକଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରତୀକ ଲେଖ:
(i) ବେରିୟମ୍ (ii) ବେରିଲିୟମ୍ (iii) କ୍ୟାଡ଼ମିୟମ୍ (iv) କ୍ରୋମିୟମ୍ (v) ଗୋଲ୍ଡ
ଉତ୍ତର:
(i) ବେରିୟମ୍ (Barium) — Ba
(ii) ବେରିଲିୟମ୍ (Beryllium) — Be
(iii) କ୍ୟାଡ଼ମିୟମ୍ (Cadmium) — Cd
(iv) କ୍ରୋମିୟମ୍ (Chromium) — Cr
(v) ଗୋଲ୍ଡ (Gold / Ferrum / Aurum) — Au (ଏହାର ଲାଟିନ୍ ନାମ Aurum ରୁ ଗୃହୀତ)
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
Q7. ନିମ୍ନଲିଖିତ ପ୍ରତୀକଗୁଡ଼ିକର ମୌଳିକର ନାମ ଲେଖ:
(i) Al (ii) He (iii) Co (iv) Mn (v) Hg (vi) B (vii) P (viii) S (ix) C (x) F
ଉତ୍ତର:
(i) Al — ଆଲୁମିନିୟମ୍ (Aluminium)
(ii) He — ହିଲିୟମ୍ (Helium)
(iii) Co — କୋବାଲ୍ଟ (Cobalt)
(iv) Mn — ମାଙ୍ଗାନିଜ୍ (Manganese)
(v) Hg — ମରକ୍ୟୁରି ବା ପାରଦ (Mercury - ଲାଟିନ୍ ନାମ Hydrargyrum)
(vi) B — ବୋରନ୍ (Boron)
(vii) P — ଫସଫରସ୍ (Phosphorus)
(viii) S — ସଲଫର୍ ବା ଗନ୍ଧକ (Sulphur)
(ix) C — କାର୍ବନ୍ (Carbon)
(x) F — ଫ୍ଲୋରିନ୍ (Fluorine)
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
Q8. ରାସାୟନିକ ସଙ୍କେତ ଲେଖିବାର ପ୍ରଣାଳୀ ବୁଝାଅ ।
ଉତ୍ତର: ରାସାୟନିକ ସଙ୍କେତ ଲେଖିବା ପାଇଁ ନିମ୍ନଲିଖିତ ନିୟମଗୁଡ଼ିକ ଅନୁସରଣ କରାଯାଏ:
୧. ଚାର୍ଜର ସମତା ରକ୍ଷା: ଯୌଗିକରେ ଥିବା କ୍ୟାଟାୟନ ଏବଂ ଆନାୟନର ମୋଟ ଚାର୍ଜ ସର୍ବଦା ସମାନ ଓ ପରସ୍ପରକୁ ପ୍ରଶମିତ କରୁଥିବା ଆବଶ୍ୟକ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଯୌଗିକଟି ଚାର୍ଜହୀନ ବା ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପ୍ରଶମିତ ହେବ ।
୨. ଧାତୁ ଓ ଅଧାତୁର ସ୍ଥାନ: ଯଦି ଯୌଗିକଟି ଏକ ଧାତୁ ଏବଂ ଅଧାତୁ ଦ୍ୱାରା ଗଠିତ ହୋଇଥାଏ, ତେବେ ଧାତୁର ନାମ ବା ପ୍ରତୀକ ପ୍ରଥମେ (ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ) ଏବଂ ଅଧାତୁର ନାମ ବା ପ୍ରତୀକ ପରେ (ଡାହାଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ) ଲେଖାଯାଏ ।
ଉଦାହରଣ: କ୍ୟାଲସିୟମ୍ ଅକ୍ସାଇଡ୍ (CaO), ସୋଡିୟମ୍ କ୍ଲୋରାଇଡ୍ (NaCl) । ଏଠାରେ Ca ଏବଂ Na ଧାତୁ ହୋଇଥିବାରୁ ପ୍ରଥମେ ଲେଖାଯାଇଛି ।
୩. ପଲିଆଟମିକ୍ ଆୟନ ପାଇଁ ବନ୍ଧନୀର ବ୍ୟବହାର: ଯଦି ଯୌଗିକରେ ପଲିଆଟମିକ୍ ଆୟନର ସଂଖ୍ୟା ଏକରୁ ଅଧିକ ଥାଏ, ତେବେ ସେହି ଆୟନକୁ ବନ୍ଧନୀ (bracket) ମଧ୍ୟରେ ରଖି ବନ୍ଧନୀ ବାହାରେ ସଂଖ୍ୟାଟିକୁ ଲେଖାଯାଏ ।
ଉଦାହରଣ: କ୍ୟାଲସିୟମ୍ ହାଇଡ୍ରୋକ୍ସାଇଡ୍ — Ca(OH)₂ । ଯଦି ପଲିଆଟମିକ୍ ଆୟନର ସଂଖ୍ୟା ୧ ଥାଏ, ତେବେ ବନ୍ଧନୀ ଆବଶ୍ୟକ ହୁଏନାହିଁ, ଯଥା — NaOH ।
୪. ବଜ୍ର ଗୁଣନ ପ୍ରଣାଳୀ (Cross-over Method):
ଉଦାହରଣ: ହାଇଡ୍ରୋଜେନ୍ ସଲଫାଇଡ୍ ର ସଙ୍କେତ:
ପ୍ରତୀକ: H S
ଯୋଜ୍ୟତା: ୧ ୨
ବଜ୍ର ଗୁଣନ ପରେ ସଙ୍କେତ ହେବ: H₂S
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
Q9. ନିମ୍ନଲିଖିତ ଯୌଗିକମାନଙ୍କର ସଙ୍କେତ ଲେଖ:
(i) ସୋଡିୟମ୍ କ୍ରୋମାଇଟ୍ (ii) ଜିଙ୍କ୍ ସଲଫେଟ୍ (iii) ଆମୋନିୟମ୍ କ୍ଲୋରାଇଡ୍ (iv) ବେରିୟମ୍ କାର୍ବୋନେଟ୍ (vi) ଆଲୁମିନିୟମ୍ ଫସଫେଟ୍
ଉତ୍ତର:
(i) ସୋଡିୟମ୍ କ୍ରୋମାଇଟ୍ (Sodium Chromite):
(ଟିପ୍ପଣୀ: ଯଦି ପ୍ରଶ୍ନରେ 'ସୋଡିୟମ୍ କ୍ରୋମାଟ୍' ଥାଏ, ତେବେ ସଙ୍କେତ Na₂CrO₄ ହେବ ।)
(ii) ଜିଙ୍କ୍ ସଲଫେଟ୍ (Zinc Sulphate):
(iii) ଆମୋନିୟମ୍ କ୍ଲୋରାଇଡ୍ (Ammonium Chloride):
(iv) ବେରିୟମ୍ କାର୍ବୋନେଟ୍ (Barium Carbonate):
(vi) ଆଲୁମିନିୟମ୍ ଫସଫେଟ୍ (Aluminium Phosphate):
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
Q10. ପାଞ୍ଚୋଟି ଅଧାତୁର ନାମ ଲେଖି ସେଗୁଡ଼ିକର ପରମାଣୁକତା ଲେଖ ।
ଉତ୍ତର: ପାଞ୍ଚୋଟି ଅଧାତୁର ନାମ ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକର ପରମାଣୁକତା (Atomicity) ନିମ୍ନ ସାରଣୀରେ ପ୍ରଦତ୍ତ ହେଲା:
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
କ୍ରମିକ ସଂଖ୍ୟା ଅଧାତୁର ନାମ (ପ୍ରତୀକ) ପରମାଣୁକତା (Atomicity) ଶ୍ରେଣୀବିଭାଗ
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
୧. ହିଲିୟମ୍ (He) ୧ ଏକ-ପରମାଣୁକ (Monoatomic)
୨. ଅମ୍ଳଜାନ / ଅକ୍ସିଜେନ୍ (O₂) ୨ ଦ୍ୱି-ପରମାଣୁକ (Diatomic)
୩. ଓଜୋନ୍ (O₃) ୩ ତ୍ରି-ପରମାଣୁକ (Triatomic)
୪. ଫସଫରସ୍ (P₄) ୪ ਚତୁଃ-ପਰମାଣୁକ (Tetraatomic)
୫. ସଲଫର୍ / ଗନ୍ଧକ (S₈) ୮ ବହୁ-ପରମାଣୁକ (Polyatomic)
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
Q11. ଆଭୋଗାଡ୍ରୋ ସ୍ଥିରାଙ୍କ କ'ଣ ବୁଝାଅ ।
ଉତ୍ତର:
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
Q12. ଗ୍ରାମ-ଆଣବିକ ବସ୍ତୁତ୍ୱ କ'ଣ ଗୋଟିଏ ଉଦାହରଣ ସହ ବୁଝାଅ ।
ଉତ୍ତର:
୪. ବୋର୍ଡ ପରୀକ୍ଷା ମାଷ୍ଟ୍ରି ଟିପ୍ସ ଓ ସାଧାରଣ ଭୁଲ୍ (Board Exam Tips & Pitfalls)
ପରୀକ୍ଷା ପ୍ରସ୍ତୁତି ରଣନୀତି (100/100 Scoring Secrets):
୧. ପ୍ରତୀକ ଲେଖିବା ସମୟରେ ସାବଧାନତା: ମୌଳିକର ପ୍ରତୀକ ଲେଖିବା ବେଳେ ପ୍ରଥମ ଅକ୍ଷରଟିକୁ ସର୍ବଦା ଇଂରାଜୀ ବଡ଼ ଅକ୍ଷର (Capital Letter) ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟ ଅକ୍ଷରଟିକୁ ଛୋଟ ଅକ୍ଷର (Small Letter) ରେ ଲେଖନ୍ତୁ । ଯଥା: କୋବାଲ୍ଟ ପାଇଁ 'Co' ଲେଖନ୍ତୁ, 'CO' ନୁହେଁ (କାରଣ CO ହେଉଛି କାର୍ବନ ମୋନୋକ୍ସାଇଡ୍ ଯୌଗିକ) ।
୨. ଯୋଜ୍ୟତା ତାଲିକା ମନେରଖିବା: ରାସାୟନିକ ସୂତ୍ର ଗଠନ ପାଇଁ ପାଠ୍ୟପୁସ୍ତକର ସାରଣୀ ୩.୪ ଏବ니다୍ ୩.୫ ରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ଆୟନର ଯୋଜ୍ୟତା ଓ ଚାର୍ଜକୁ ଭଲ ଭାବରେ ମନେରଖନ୍ତୁ ।
୩. ଗାଣିତିକ ସମସ୍ୟାରେ ଏକକର ବ୍ୟବହାର: ଆଣବିକ ବସ୍ତୁତ୍ୱ ପାଇଁ 'u' ଏବଂ ଗ୍ରାମ-ଆଣବିକ ବସ୍ତୁତ୍ୱ ପାଇଁ 'g' ଏକକ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ଜମାରୁ ଭୁଲନ୍ତୁ ନାହିଁ ।
ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ କରୁଥିବା ସାଧାରଣ ଭୁଲ୍ (Common Student Errors):
ସଂଶୋଧନ: କ୍ୟାଲସିୟମ୍ ହାଇଡ୍ରୋକ୍ସାଇଡ୍ ର ସଠିକ୍ ସୂତ୍ର ହେଉଛି Ca(OH)₂ । ପଲିଆଟମିକ୍ ଆୟନ (OH) ସଂଖ୍ୟା ୨ ହୋଇଥିବାରୁ ବନ୍ଧନୀ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଅନିବାର୍ଯ୍ୟ ।
ସଂଶୋଧନ: ଘାତାଙ୍କଟି ଯୁକ୍ତ ଅଟେ, ଅର୍ଥାତ୍ 6.022 × 10²³ । ବିଯୁକ୍ତ ଚିହ୍ନ ଦେଲେ ସଂଖ୍ୟାଟି ଅତି କ୍ଷୁଦ୍ର ହୋଇଯିବ ଯାହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୁଲ୍ ।
ସଂଶୋଧନ: ଡାଲଟନଙ୍କ ମତରେ ପରମାଣୁ ଅବିଭାଜ୍ୟ ଥିଲା । ଯଦିଓ ଆଧୁନିକ ବିଜ୍ଞାନରେ ପରମାଣୁ ବିଭାଜ୍ୟ (ପ୍ରୋଟୋନ, ନ୍ୟୁଟ୍ରୋନ, ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନ), ପରୀକ୍ଷାରେ ଡାଲଟନଙ୍କ ସ୍ୱୀକାର୍ଯ୍ୟ ପଚାରିଲେ ତାଙ୍କର ମୂଳ ମତ 'ଅବିଭାଜ୍ୟ' ହିଁ ଲେଖିବାକୁ ହେବ ।
───────────────────────────────────────────────────────────────────────────────
(ନୋଟ୍ସ ପ୍ରସ୍ତୁତି: ଉତ୍କଳ ସ୍କିଲ୍ ସେଣ୍ଟର - BSE Odisha 100% Full Textbook Master Edition)
🤖 Have a Doubt in this Chapter?
Ask Gundulu AI Voice Tutor to explain any question in bilingual Odia & English with 24/7 step-by-step guidance!
🚀 Try Gundulu AI on Utkal Skill Centre App